علوم انسانی

پروژه تجدد و افق اندیشه جواد طباطبایی/«رستگاری سرزمین پدری»در اندیشه فیلسوف سیاسی مدرن

اخبار اندیشهطباطبایی از «خرد به ‌عنوان ضابطه همه شئون انسانی» به‌ عنوان دست ‏مایه ‏ای برای دفاع از ویژگی‏ های عقلانی اندیشه ایرانشهری استفاده می‏ کند. مسئله او در نهایت، خود آن «خرد به‌ عنوان ضابطه همه شئون انسانی» نیست، بلکه «ایرانشهر» است. دغدغه بنیادین او در نهایت، نه انسان به‌ عنوان انسان، بلکه انسان ایرانی است. این تمایز برای فهم جایگاه جواد طباطبایی بسیار سرنوشت‏ ساز است. از منظر فیلسوف سیاسی، عرصه سیاست نمی ‏تواند به‌تمامی عقلانی باشد. عقل در سیاست بسیار نحیف است. سیاست چه ایرانشهری باشد و چه غیرایرانشهری، اصولاً نمی ‏تواند فلسفی یا عقلانی باشد.»

در نشست «ژورنالیسم پژوهشی در علوم انسانی» مطرح شد

خبر از یک فاجعه: در نشریات علوم انسانی فضای گفت‌وگو دیده نمی‌شود / «مخاطب» و «گفت‌وگو» دو بحران نشریات علوم سیاسی

اخبار اندیشهبه‌گفته محمدهادی گرامی: «اگر افراد آکادمیک همچنان در پی انزوای علمی باشند و تصور کنند علم راه خودش را پیدا می‌کند و باید برای آن تقدس قائل شد «خودکشی را به چشم خواهند دید.»

در نخستین نشست «گفتآمَد» از عبدالله گیویان تقدیر می‌شود

اخبار اندیشهنخستین نشست «گفتآمَد»؛ گردهمایی فعالان عرصه ارتباطات ایران، با تقدیر از عبدالله گیویان، استاد و پژوهشگر برجسته حوزه ارتباطات، دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۴۰۵ در خانه روزنامه‌نگاران برگزار می‌شود.

رونمایی از کتاب تازه‌ هادی خانیکی، دعوت به گفت‌وگو درباره‌ رنج و مراقبت

کتابرونمایی از کتاب تازه‌ هادی خانیکی، استاد ارتباطات اجتماعی و کنشگر مدنی با عنوان «هم‌نشینی با سرطان؛ روایت رویارویی و رهایی» به شکل گفت‌وگوی گروهی درباره‌ رنج و مراقبت برگزار می‌شود.

خانه اندیشمندان علوم انسانی، انجمن ایرانی تاریخ و اندیشگاه فرهنگی کتابخانه ملی برگزار می کنند

نشست «بازخوانی مشروطه در افق ایران امروز»

اخبار اندیشهگروه تاریخ خانه اندیشمندان علوم انسانی با همکاری انجمن ایرانی تاریخ و اندیشگاه فرهنگی کتابخانه ملی نشست «بازخوانی مشروطه در افق ایران امروز» را برگزار می کنند.

خوانش جامعه‌شناختی از مسئولیت اجتماعی فردی

زیست نوع‌دوستانه ای که به جهانی عادلانه‌تر می‌انجامد/ سهم مادر ترزا در کاهش رنج دیگران/ هنر تبدیل «مسئولیت فردی» به «نیروی جمعی»

اخبار اندیشهالهام گرفتن از انسان‌هایی که محیط خود را به مکانی شادتر، عادلانه‌تر و انسانی تبدیل می‌کنند، می‌تواند تأثیر چند برابری در جامعه داشته باشد، جایی که تلاش‌های فردی می‌تواند توده‌ها را جمع کند و به یک نیروی جمعی تبدیل شود. یکی از نامداران این الهام‌بخشی مادر ترزای کلکته است.

مجله سیاست‌نامه با همکاری سرای علوم انسانی و شرکت خوارزمی برگزار می کنند

دیدار دوازدهم؛ احسان عبدی پور در کتابفروشی خوارزمی با موضوع «روایت این روزها»

اخبار اندیشهمجله سیاست‌نامه با همکاری سرای علوم انسانی و شرکت خوارزمی، نشست سلسله دیدارهای نویسندگان و خوانندگان را برگزار می کند.

پاسخ محمد صادق محفوظی به حمله های اخیر چهره‌های نئولیبرال علیه اندیشمند فقید علی شریعتی

چرا نولیبرال های وطنی از شریعتی کینه دارند؟ / شریعتی، آغازی بر بازگشت به خویشتن / زنگ خطری برای وجدان‌های بیدار در عصر خویش

اخبار اندیشهبرای اینکه مبادا یک دکتر شریعتی ایجاد بشود که انذار ایجاد بکند و موجب آن بشود که آن بازگشت به خویشتن و آن هویت تاریخی را که لازم است جوامع بشری به آن دقت بکنند زنده کند. می‌آیند برای پست‌مدرن هم انسانِ خردمند و انسانِ خداگونه درست می‌کنند، او (شریعتی) فهمید چه دارد می‌گذرد و چه بر سر جامعه ما می‌آورند. چه بر سر اقتصاد می‌آورند، چه بر سر جهان‌بینی می‌آورند. چه می‌کنند برای پر کردن اذهان نسل جوان. جاذبه‌های فیزیولوژیک را، جاذبه‌های روان‌شناختی را، جاذبه‌های مختلف را در نسل شناختند و بر اساس آن مابه‌ازایی درست کردند که این نسل سطحی و در اختیار باشد؛..جریان سلطه برای دقایق آینده‌تان برنامه‌ریزی کرده و برای روزهای آینده‌تان فیلسوف تراشیده است.

دانشگاه علامه طباطبایی با همکاری انجمن ایرانی تاریخ اجتماعی علم و فناوری برگزار می کنند

نخستین نشست علمی محور ارتباطات و رسانه کنگرهٔ بین‌المللی تجلی ۱۵ قرن نور نبوی در آینه علم و پژوهش

اخبار اندیشه  دانشگاه علامه طباطبایی با همکاری انجمن ایرانی تاریخ اجتماعی علم و فناوری و دبیرخانه رسمی کنگره بین‌المللی تجلی ۱۵ قرن نور نبوی در آینه علم و پژوهش، نخستین نشست علمی محور ارتباطات و رسانه این کنگرهٔ را برگزار می‌کند.

«کنشگری مرزی»؛ نظریه‌ای برای فهم تداوم ایران

نقد روزنه گشایی فراستخواه؛ از «نبوغ بقا» تا تسلیم در برابر قدرت/ آیا کنشگری مرزی نجات‌بخش ایران است؟/ وقتی «وفاق ملی» به رتوش وضع موجود بدل می‌شود

اخبار اندیشهدر تاریخ‌نگاری و جامعه‌شناسی معاصر ایران، نظریه «کنشگران مرزی» به‌مثابه چارچوبی برای فهم تداوم حیات جامعه در مواجهه با دولت‌های متمرکز شکل گرفته است. این نظریه بر نقش کلیدی میانجیگرانی تأکید می‌ورزد که در فضای میان دولت و جامعه به نقش‌آفرینی پرداخته‌اند. بر این اساس، پرسش محوری آن است که این مفهوم در چه بستر نظری، تاریخی و اجتماعی تکوین یافته و به چه دلایلی مورد استقبال قرار گرفته است؟

به مناسبت یکصد و یکمین زادروز منتشر شد

فراخوان تدوین مجموعه مقالات یادنامه «مصطفی رحیمی»

اخبار اندیشهاین مجموعه با محوریت «جمهوریت نقد و بررسی اندیشه‌های حقوقی ـ سیاسی» برگزار می‌شود و از پژوهشگران و صاحب‌نظران دعوت شده است مقالات خود را با موضوعات پیشنهادی این فراخوان ارسال کنند.

«اندیشکده برند ملی ایران» با همکاری «خانه اندیشه‌ورزان» برگزار می‌کند:

نشست «نقش علوم اجتماعی رایانشی در خلق روایت‌های نوین اقناعی و بازآفرینی برند ملی ایران »

اخبار اندیشه«اندیشکده برند ملی ایران» با همکاری «خانه اندیشه‌ورزان» نشست «نقش علوم اجتماعی رایانشی در خلق روایت‌های نوین اقناعی و بازآفرینی برند ملی ایران » را برگزار می کنند.

سخنرانی میثمی و مدنی در باره «دموکراسی اخلاقی در فضای روشنفکری»

اخبار اندیشهموسسه رحمان و انجمن ایرانی اخلاق در علوم و فناوری نشست «دموکراسی اخلاقی در فضای روشنفکری» را با حضور کارشناسان مربوطه برگزار می نند.

 تحلیل ابعاد ژئوپلیتیک، هنجاری و اجرایی «دیپلماسی هوشواره‌ای» در نظم جدید جهانی

نبرد الگوریتم‌ها میان واشنگتن و پکن/ هوش مصنوعی دیپلمات‌های انسان را بازنشسته می‌کند؟/ الگوریتم ها جای ارتش‌ها را در دیپلماسی گرفتند؟

اخبار اندیشههوش مصنوعی جایگزین دیپلماسی انسانی نخواهد شد، بلکه بر اهمیت و کارآمدی آن خواهد افزود. در عصرِ هوشِ قدرتمندِ غیرانسانی، نقش دیپلمات‌های انسانی به عنوان برقرارکننده ارتباط، مذاکره‌کننده و پاسدار ارزش‌های انسانی، بسیار حیاتی‌تر از هر زمان دیگری می‌شود. وظیفه ما این است که اطمینان حاصل کنیم که این ابزار جدید و قدرتمند، با هدایت خرد جمعی ما، همچنان محکم در دستان‌مان باقی می‌ماند.

محمدسالار کسرایی و تبیین سیر تحول نظریه‌های انقلاب از قرن بیستم تا عصر حاضر

از «گیوتین‌های» انقلاب فرانسه تا «انقلاب‌های بدون انقلابیون»/ انقلاب ایران و ایجاد تحول در «تئوری‌های» انقلاب‌پژوهی/ فرارسیدن عصر شورش های بدون رهبر

اخبار اندیشهمحمد سالار کسرایی در نشست «از نظریه‌های انقلاب تا تئوری‌های جنبش‌های اجتماعی؛مروری بر آثار علمی منتشرشده در یک دهه اخیر»، انقلاب‌پژوهی را از منظر توصیف تاریخی تا رهیافت‌های ساختاری مورد بررسی قرار داد.

تحلیل ابوالفضل دلاوری درباره ریشه‌ها و تحولات نظری پدیده انقلاب

چرا خردمندان دست به شورش نمی‌زنند؟/ آزادی مطلق به «ترور» ختم می‌شود/ پارادوکس بزرگ ارسطو و هگل درباره انقلاب

اخبار اندیشهخانه اندیشمندان علوم انسانی نشست «از نظریه انقلاب تا تئوری های جنبش های اجتماعی» را برگزار و دکتر ابوالفضل دلاوری در آن تاکید کرد که انقلاب ها ساخته نمی شوند، بلکه رخ می دهند.

نشست رونمایی از کتاب «شرح حق: جلد نهم و دهم تاریخ شفاهی حقوق ایران»

اخبار اندیشهگروه حقوق دانشگاه علامه طباطبایی، انجمن حقوق شناسی، موسسه حقوق و هنر و خانه اندیشمندان علوم انسانی، نشست رونمایی از کتاب «شرح حق: جلد نهم و دهم تاریخ شفاهی حقوق ایران» را برگزار می کنند.

نشست «پدر جغرافیای نوین ایران و مرد سال ۲۰۰۱ هواشناسی جهان»

اخبار اندیشهگروه جغرافیای خانه اندیشمندان علوم انسانی، دانشکده علوم جغرافیایی دانشگاه خوارزمی، و انجمن جغرافیایی ایران، نشست «پدر جغرافیای نوین ایران و مرد سال ۲۰۰۱ هواشناسی جهان» را برگزار می کنند.

ریشه‌های ناکامی نهاددانشگاه به مناسبت تجدید چاپ کتاب «سرگذشت و سوانح دانشگاه در ایران»

فراستخواه و تبیین چرایی شکست «عاملیت» ایرانی در راهروهای دانشگاه/ روایتی متفاوت از پی‌جویی ریشه‌های انحطاط علمی ایران در عصر صفوی

اخبار اندیشهدر مطالعاتم به این نتیجه رسیده‌ام که در بسیاری از موارد الگوی تحول‌خواهی در ایران مبتنی بر مهاجرت بودند. روزنامه‌ها، نهادهای اجتماعی و نخبگان مهاجر بودند که مشروطیت را دنبال کردند و در نهایت همان‌ها حاملان و مجریان آن بودند. این نخبگان در بازگشت خود به سرزمین به شکل خلاقی منشأ حرکت‌ها و پویایی‌های تازه می‌شوند. اکنون نیز باید همواره تلاش کرد که این جمعیت به فکر بازگشت باشند یا تردد و رفت‌وآمد علمی، فنی و توسعه‌ای داشته باشند.

سازوکارهای شناختی ذهن در مواجهه با خطاهای رفتاری

توانایی شگفت انگیز انسان برای خودفریبی / ۸ شگرد هوشمندانه ذهن برای توجیه بی‌اخلاقی / بزرگ ترین تهدید نه نبود وجدان که توانایی توجیه کارهای غلط است

اخبار اندیشهمرورهای نظام‌مند و فراتحلیل‌های دو دهه اخیر نیز نشان داده‌اند که هرچه گرایش افراد به گسست اخلاقی بیشتر باشد، احتمال بروز رفتارهایی مانند پرخاشگری، تقلب، فساد، قلدری، خشونت و سایر رفتارهای ضداجتماعی نیز افزایش می‌یابد. شاید مهم‌ترین درس این نظریه آن باشد که بزرگ‌ترین تهدید برای اخلاق، نبودِ وجدان نیست؛ بلکه توانایی ما در توجیه کردن کارهای نادرست برای خودمان است. انسان معمولا پیش از آنکه دیگران را فریب دهد، ابتدا خودش را متقاعد می‌کند که کارش چندان هم اشتباه نبوده است.

فصلنامه مطالعات بین‌المللی (ISJ)، خانه اندیشنمدان علوم انسانی و بنیاد مطالعات بین‌المللی و گفت‌وگوهای جهانی برگزار می کنند

 نهمین کارگروه پژوهشی-کاربردی شبیه‌سازی دیوان بین‌المللی دادگستری

اخبار اندیشه نهمین کارگروه پژوهشی-کاربردی شبیه‌سازی دیوان بین‌المللی دادگستری توسط فصلنامه مطالعات بین‌المللی (ISJ) با همکاری خانه اندیشنمدان علوم انسانی و بنیاد مطالعات بین‌المللی و گفت‌وگوهای جهانی برگزار می‌شود.

در دومین نشست از سلسله نشست‌های «ایران شناخت» برگزار می‌شود

نقد و بررسی کتاب «اسلام ایرانی» چشم اندازهای معنوی و فلسفی

اخبار اندیشهمعاونت فرهنگی جهاد دانشگاهی دانشگاه تهران با همکاری پژوهشگاه فرهنگ هنر و ارتباطات وزارت ارشاد نشست نقد و بررسی کتاب «اسلام ایرانی» چشم اندازهای معنوی و فلسفی(جلد اول) اثر  هانری کربن را برگزار می‌کند. 

خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می کند

نشست «خوانش کتاب اخلاق محیط زیست»

اخبار اندیشهنشست «خوانش کتاب اخلاق محیط زیست» از سوی خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می شود.

از سوی خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می شود

نشست «توجه به فوتبال پایه، کلید موفقیت در جام جهانی؟»

اخبار اندیشهخانه اندیشمندان علوم انسانی نشست «توجه به فوتبال پایه، کلید موفقیت در جام جهانی؟ تحلیلی بر شواهد جام جهانی ۲۰۲۶» را برگزار می کند.

انجمن علمی مطالعات صلح ایران با همکاری انجمن ارزیابی محیط زیست ایران و مرکز نشر دانشگاهی برگزار می کنند

نشست «جنگ و توافق صلح اخیر از منظر علوم انسانی»

اخبار اندیشهانجمن علمی مطالعات صلح ایران با همکاری انجمن ارزیابی محیط زیست ایران و مرکز نشر دانشگاهی نشست «جنگ و توافق صلح اخیر از منظر علوم انسانی» را برگزار می کنند.

با حضور و سخنرانی مقصود فراستخواه

دانشگاه علامه طباطبایی نشست «لحظه و لذات علم ورزی» برگزار می کند

اخبار اندیشهمعاونت پژوهشی دانشگاه علامه طباطبایی برنامه شنبه شب های پژوهش را با عنوان «لحظه و لذات علم ورزی» را برگزار می کند.

وقتی رنج دیگران ما را دیگر متأثر نمی‌کند/ نگاهی به پدیده «خستگی همدلی»

اخبار اندیشهمیان آگاهی از اخبار و غرق شدن در اخبار تفاوت قائل شویم. به جای مصرف منفعلانه اخبار، در فعالیت‌های داوطلبانه و کمک‌های واقعی مشارکت کنیم...روانشناسی اجتماعی به ما یادآوری می‌کند که همدلی، منبعی ارزشمند اما محدود است. اگر این منبع بدون مراقبت مصرف شود، ممکن است به فرسودگی هیجانی و بی‌تفاوتی اجتماعی بینجامد. شاید مهم‌ترین مهارت عصر دیجیتال، نه بی‌تفاوتی نسبت به رنج دیگران و نه غرق شدن در اخبار تلخ، بلکه ایجاد تعادلی هوشمندانه میان همدلی، مسئولیت اجتماعی و مراقبت از سلامت روان باشد.

سید عباس قائم مقامی در نشست «چراغی دیگر»و تبیین پدیده‌ قدرت تخریب ایمان منحرف‌شده

ایمان انحرافی، خطرناک‌ترین قدرت تخریب در هستی / سقوط به چاه شرک با انحصار غیب؛ چگونه تقلیل دین به برداشت‌های شخصی، کربلا را رقم زد

اخبار اندیشه«ناس» صرفاً به افراد انسانی اشاره ندارد، بلکه ناظر به «با هم بودن» انسان‌هاست. از همین رو، این واژه مفاهیمی مانند تساهل، صلح، گذشت، تفاهم، پذیرش دیگری و مشارکت اجتماعی را نیز در بر می‌گیرد...ایمان، ملازم و مساوی با توحید نیست. هر جا ایمان باشد، الزاماً توحید نیز حضور ندارد... حتی ایمان به خدا نیز می‌تواند آلوده به شرک باشد. شاید این سخن در نگاه نخست عجیب به نظر برسد، اما قرآن به صراحت از آن سخن گفته است. در آیه ۱۰۶ سوره یوسف خداوند می‌فرماید: «وَما یُؤمِنُ أَکثَرُهُم بِاللَّهِ إِلّا وَهُم مُشرِکون». یعنی بیشتر کسانی که به خدا ایمان دارند، در عین حال مشرک نیز هستند. تعبیر آیه کاملاً روشن است؛ سخن از ایمان به خداست، نه ایمان به بت یا طاغوت.