علم

نقد و معرفی کتاب «درباره آینده؛ چشم‌اندازهای بشریت»

هشدار این اخترشناس در باره آینده / تمدن انسانی از منظر فناوری و مسئولیت جهانی؛آینده محصول انتخاب امروز/ نه خوش‌بینی ساده‌لوحانه و نه بدبینی آخرالزمانی

اخبار اندیشهکتاب «درباره آینده» خواننده را از دو دام رایج می‌رهاند: خوش‌بینی ساده‌لوحانه به فناوری و بدبینی آخرالزمانی. نویسنده با تکیه بر دانش علمی و نگاهی متوازن، نشان می‌دهد که آینده نه تقدیری گریزناپذیر است و نه رؤیایی تضمین‌شده، بلکه نتیجه انتخاب‌هایی است که انسان در زمان حال انجام می‌دهد...برای علاقه‌مندان به آینده‌پژوهی، فلسفه علم، سیاست علم و فناوری، محیط زیست و چالش‌های تمدن معاصر، این کتاب اثری خواندنی و تأمل‌برانگیز است؛ اثری که مخاطب را وادار می‌کند بیش از آنکه بپرسد «آینده چگونه خواهد بود؟»، از خود بپرسد: «ما امروز چه می‌کنیم که آینده چنین خواهد شد؟»

رشد ناسزاگویی در جامعه علمی ایران

اخبار اندیشهاگر جامعه ایرانِ دهه ۱۳۵۰ متقاضی آن نوع گفتار و آن نوع قرائت نبود، آیا شریعتی می‌توانست به چنان جایگاهی برسد؟ شاید پدیده شریعتی را باید حاصل برهم‌کنش «عرضه» و «تقاضا» دانست، نه صرفاً محصول اراده یک فرد. همان‌گونه که در بازار، بدون وجود و حضور مشتریان کالایی خریده نمی‌شود، در عرصه اندیشه نیز هیچ سخنی، هرچند پرشور و بلیغ، بدون وجود مخاطبی مشتاق، به نیرویی اجتماعی تبدیل نمی‌شود. (به انقلاب ۱۳۵۷ ایران، و آنها که بر اثر آن برکشیده یا به زیر کشیده شده‌اند، کمتر از زاویه مکانیسم بازار نظر شده است. شاید نگاه به آن تحولات، از این زاویه، چراغ راهنمایی برای آینده باشد.)

سهروردی؛ فیلسوفی که نور را به اندیشه بازگرداند

اخبار دینشهاب‌الدین یحیی سهروردی، بنیان‌گذار حکمت اشراق، از معدود اندیشمندانی است که توانست میان عقل، شهود، فلسفه، عرفان و میراث حکمت ایران باستان پیوندی عمیق برقرار کند. اندیشه‌های او پس از گذشت بیش از هشت قرن همچنان در کانون پژوهش‌های فلسفی جهان قرار دارد و مکتب اشراق، یکی از مهم‌ترین جریان‌های تأثیرگذار در فلسفه اسلامی به‌شمار می‌رود.

انتشار کتاب «جُستارهای آموزش عالی، دانشگاه و علم‌ورزیِ ایرانی»

جدال با ساختارهای متحجر/ روایت فراستخواه از ریشه‌های موفقیت و ناکامی نهاد علم در ایران / چرا داستان شکست‌های‌مان را روایت نمی‌کنیم؟

اخبار اندیشهکتاب "جُستارهای آموزش عالی، دانشگاه و علم‌ورزیِ ایرانی" توسط دکتر مقصود فراستخواه استاد مؤسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش‌عالی تالیف و از سوی انتشارات موسسه به مبلغ ۲۰۰ هزار تومان راهی بازار نشر شد.

نظریه موجهات از مهمترین یافته‌های منطق اسلامی؛ بازخوانی میراث ابن سینا

اخبار دیناستاد فلسفه و منطق دانشگاه تربیت مدرس نظریه موجهات ابن‌سینا را یکی از مهم‌ترین دستاوردهای تأسیسی منطق اسلامی معرفی کرد.

آیا با پیشرفت علم میتوان از دین ۱۴۰۰سال پیش پیروی کرد؟

اخبار دینآیا با پیشرفت علم میتوان همچنان از دینی که با مبعوث شدن پیامبر در  ۱۴۰۰ سال پیش نازل گردیده است، پیروی کرد؟

تاملی بر کتاب «رقابت یا همکاری؟»؛ بازاندیشی در فلسفه آموزش از دریچه تجربه ژاپن

نقد الگوی آمریکایی و رازگشایی از فرهنگ درس در ژاپن/ مدرسه های نمره‌محور، مجرمان آینده را می‌سازند/ ناتوانی اصلاحات غربی در نابودی هویت بومی ژاپن

اخبار اندیشهدر گفت‌وگوهای کتاب، بارها بر این نکته تأکید می‌شود که مدارس ژاپن تنها محلی برای آموزش خواندن، نوشتن یا ریاضیات نیستند، بلکه فضایی برای یادگیری زندگی جمعی به شمار می‌آیند. کودکان از همان سال‌های نخست مدرسه، مسئولیت نظافت کلاس، همکاری در فعالیت‌های گروهی، حل تعارض‌ها و احترام به دیگران را تجربه می‌کنند

بشنوید| از خداوند علم کامل بخواهید؛ علم ناقص انسان را بیچاره می‌کند

اخبار دینکلیپ صوتی «از خداوند علم کامل بخواهید، علم ناقص بیچاره‌تان می‌کند» برشی از سخنان علامه محمدتقی جعفری (ره) است.

یادنامه اسماعیل خلیلی؛ جامعه‌شناس معرفت و اندیشمند موانع تاریخیِ عقلانیت

اسماعیل خلیلی و نبرد با «ذهنِ ترجمه‌ای» / اندیشمندی در جست‌وجوی امکان علم در ایران/ مبارزه برای خروج جامعه شناسی از سیطره نگاه مهندسی

اخبار اندیشهآنچه از اسماعیل خلیلی بر جای می‌ماند، تنها نوشته‌ها و سخنرانی‌ها و مسئولیت‌های علمی او نیست؛ بلکه پرسش‌هایی است که درباره علم، عقلانیت، دانشگاه و ایران پیش روی ما نهاد. ارزش یک اندیشمند نیز، بیش از هر چیز، به پرسش‌هایی است که پس از رفتنش همچنان زنده می‌مانند.

نشست رونمایی از کتاب «شرح حق: جلد نهم و دهم تاریخ شفاهی حقوق ایران»

اخبار اندیشهگروه حقوق دانشگاه علامه طباطبایی، انجمن حقوق شناسی، موسسه حقوق و هنر و خانه اندیشمندان علوم انسانی، نشست رونمایی از کتاب «شرح حق: جلد نهم و دهم تاریخ شفاهی حقوق ایران» را برگزار می کنند.

ریشه‌های ناکامی نهاددانشگاه به مناسبت تجدید چاپ کتاب «سرگذشت و سوانح دانشگاه در ایران»

فراستخواه و تبیین چرایی شکست «عاملیت» ایرانی در راهروهای دانشگاه/ روایتی متفاوت از پی‌جویی ریشه‌های انحطاط علمی ایران در عصر صفوی

اخبار اندیشهدر مطالعاتم به این نتیجه رسیده‌ام که در بسیاری از موارد الگوی تحول‌خواهی در ایران مبتنی بر مهاجرت بودند. روزنامه‌ها، نهادهای اجتماعی و نخبگان مهاجر بودند که مشروطیت را دنبال کردند و در نهایت همان‌ها حاملان و مجریان آن بودند. این نخبگان در بازگشت خود به سرزمین به شکل خلاقی منشأ حرکت‌ها و پویایی‌های تازه می‌شوند. اکنون نیز باید همواره تلاش کرد که این جمعیت به فکر بازگشت باشند یا تردد و رفت‌وآمد علمی، فنی و توسعه‌ای داشته باشند.

مروی بر «روشنای علم» بیانات رهبر شهید درباره دانش و فن‌آوری؛

دانش‌اندوزی تکلیفی دینی و اجتماعی است

اخبار دین«روشنای علم» با بحث درباره جایگاه علم در اسلام آغاز می‌شود و تلاش می‌کند نشان دهد که از منظر متون دینی، دانش‌اندوزی یک فعالیت حاشیه‌ای نیست، بلکه تکلیفی دینی و اجتماعی است.

کتاب ۸۳۱ صفحه‌ای «روشنای علم» و هندسه قدرت دانش‌بنیان در بیانات رهبر شهید

عبور از مصرف‌کنندگی علمی تا نهضت نرم‌افزاری/ پیوند علم با جهاد و امنیت / دانشگاه و حوزه خاکریز اول استقلال کشور

اخبار اندیشه«روشنای علم» با بحث درباره جایگاه علم در اسلام آغاز می‌شود و تلاش می‌کند نشان دهد که از منظر متون دینی، دانش‌اندوزی یک فعالیت حاشیه‌ای نیست، بلکه تکلیفی دینی و اجتماعی است.

با حضور و سخنرانی مقصود فراستخواه

دانشگاه علامه طباطبایی نشست «لحظه و لذات علم ورزی» برگزار می کند

اخبار اندیشهمعاونت پژوهشی دانشگاه علامه طباطبایی برنامه شنبه شب های پژوهش را با عنوان «لحظه و لذات علم ورزی» را برگزار می کند.

شماره پانزدهم نامه علوم پایه منتشر شد

اخبار اندیشهشماره پانزدهم دو فصلنامه تخصصی نامه علوم پایه به همت گروه علوم پایه فرهنگستان جمهوری اسلامی ایران علوم منتشر شد.

تفسیر نیهیلیسم توسط محمدجواد سیدی مترجم کتاب «نیستی ازبندرسته»

تفاوت نیهلیسم در اندیشه های سنت گرایان ایرانی و اندیشمندان غربی/ آیا نیهیلیسم می تواند مثبت و یک فرصت باشد؟

اخبار اندیشهمحمد جواد سیدی گفت:‌ نیهیلیسم برای متفکران ایرانی هم همواره مسئله بوده؛ شما از سنت‌گرایانی مثل کربن تا متفکران بسیار پیچیده‌تر و ژرف‌تری مثل احمد فردید و خیلی‌های دیگر در ایران ،داریوش شایگان و خیلی‌های دیگر، شاهد این هستید که درگیری با نیهیلیسم درگیری اصلی است.

چرا به حفظ آثار باقیمانده این حکیم و فیلسوف بزرگ شیعی توجهی نمی شود؟

تخریب شبانه بقعه همسر علامه طباطبایی

اخبار اندیشهچگونه است که در شهر قم که پایگاه حوزه شیعی و محل سکونت این بزرگوار است هیچ توجهی به حفظ آثار برجا مانده از این میراث عظیم نمی‌شود؟ تخریب دو بقعه به جا مانده از این مکتب (علامه طباطبایی) که محل مراجعه افراد بسیاری بوده و حکم زیارت‌گاه برای مشتاقان آن پیر فرزانه داشت چرا باید صورت بگیرد؟ آن هم به صورت شبانه و ناگهانی و به صورتی که علاقه‌مندان فرهنگ و تمدن ایرانی و شیعی فرصت اعتراض نیافته و با عمل انجام شده مواجه شوند؟

نماز صبح و ادعاهای علمی درباره اثرات بیداری در وقت فجر بر سلامت بدن

اخبار دینخوابیدن پس از نماز فجر یک راز پنهان است. صدها نفر به دنبال آن هستند، بدون اینکه از عواقب آن برای بدن و معیشت خود آگاه باشند.

چرا انسان دچار خطای محاسباتی می‌شود؟/ پنج دام بزرگ که انسان را به خطای محاسباتی می‌اندازد

اخبار دینقرآن هشدار می‌دهد که خطرناک‌ترین خطای محاسباتی آن نیست که انسان اشتباه می‌کند، بلکه آن است که اشتباه را «درست» می‌بیند و تا پایان راه به اشتباه خود ادامه می‌دهد. ریشه این خطای عمیق در پنج دام بزرگ نهفته است که نشانه‌های هر یک را از نگاه قرآن مرور می‌کنیم.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ - خوانش «خیسبرت وان دن برینک» از الهیات به مثابه علم؛

عبور از دوگانه‌ علم و دین

اخبار اندیشهالهیات در دانشگاه مدرن کجاست؟ آیا باید به اتاق‌های دربسته ایمان پناه ببرد یا به شیوه‌های تجربی دیگران تن دهد؟ وان دن برینک با عبور از پوزیتیویسمِ منطقی و اتکا به کوهن و لاکاتوش، مدلی را ترسیم می‌کند که در آن الهیات نه به عنوان یک باور شخصی، بلکه به عنوان سنتی عقلانی، توانایی همنشینی با سایر علوم را پیدا می‌کند.

شباهت رفتاری جنگ طلبان در ایران، آمریکا و منطقه

اخبار اندیشهدر واقع، اقلیت ضدصلح در ایران و جنگ طلبان در آمریکا و اسراییل به لحاظ چاره‌ی کار برای وضعیت کنونی «دوگان» هم اند؛ مانند دو کفه ی فشارند که مشترکاً «سکه‌ی جنگ» ضرب می‌کنند. بر حسب اصل هم‌پایانی، چاره‌ی دو طرف به «پایان» جنگ می‌رسد.