دین اسلام
-
آیا کسی که نماز نمیخواند، مسلمان نیست؟ پاسخ به دو پرسش درباره اسلام و عبادت
اخبار دین اگر فردی به خدا، پیامبران، قرآن، معاد و دیگر اصول اعتقادی ایمان داشته باشد اما نماز نخواند یا برخی واجبات را انجام ندهد، آیا همچنان مسلمان است؟ پاسخ این پرسش به یک تفاوت مهم بستگی دارد: «انکار وجوب» با «ترک عمل از روی سستی» یکسان نیست. از سوی دیگر، عبادت در قرآن تنها به نماز محدود نمیشود و هر عمل همراه با خضوع و اطاعت از فرمان الهی میتواند در گستره مفهوم عبادت قرار گیرد.
-
نسبت میان قانون الهی و واسطهگری معصومان در ترازوی عقل
عدالت پشت میز قضاوت یا رحمت در آغوش شفاعت؟
اخبار دینتصور کنید در یک دادگاه بزرگ نشستهاید و قاضی با نگاهی نافذ به پروندههای روی میز خیره شده است؛ در این فضا هرگونه توصیه یا میانجیگری بوی پارتیبازی و بیعدالتی میدهد. بسیاری از منتقدان و حتی دینپژوهان با همین نگاه به سراغ مفهوم شفاعت میروند و میپرسند چگونه ممکن است خداوند عادل، جرم کسی را به خاطر وساطت دیگری نادیده بگیرد؟
-
وقتی اسلام جهان را متحول کرد؛ روایت شگفتانگیز دانشمندان از تمدن اسلامی
اخبار دینتمدن اسلامی چگونه در چند قرن به یکی از کانونهای بزرگ علم، فرهنگ و تمدن جهان تبدیل شد؟ از ریاضیات و پزشکی و شیمی تا فلسفه و هنر، دانشمندان و پژوهشگران بسیاری بر تأثیر گسترده مسلمانان بر تمدن بشری و انتقال دانش به اروپا تأکید کردهاند؛ روایتی از روزگار شکوفایی اسلام که هنوز یکی از فصلهای مهم تاریخ علم و تمدن به شمار میرود.
-
از نگاه اسلام، زن در اختلاف شوهر با خانوادهاش چه نقشی دارد؟
اخبار دیندر مواجهه با قطع رابطه شوهر با والدین، وظیفه زن ایفای نقش «مصلح ملایم» است. او نباید در قطع رحم مشارکت کند.اما باید با مشورتهمسر را به سمت اصلاح هدایت نماید.
-
دینداریم، اما مضطرب و بیقراریم؛ کجای راه را اشتباه رفتهایم؟
اخبار دیننماز میخوانیم، دعا میکنیم، قرآن میخوانیم و از خدا سخن میگوییم؛ اما گاهی هنوز گرفتار اضطراب، ترس از آینده و حسرت گذشتهایم. چرا دینداری همیشه به آرامش نمیرسد؟ شاید مسئله کمبود عبادت نباشد؛ شاید خدا را عبادت میکنیم، اما هنوز نتیجه زندگی را به او نمیسپاریم. آرامش در منطق قرآن و سیره پیامبر(ص)، به معنای زندگی بدون مشکل نیست؛ یعنی در میان طوفانهای زندگی، تکیهگاهی داشته باشیم که دل را از فروپاشی نجات دهد.
-
اگر بدانیم نماز اول وقت چه برکاتی دارد، دیگر آن را عقب نمیاندازیم
اخبار دیننماز اول وقت در آموزههای اسلامی فقط یک توصیه برای رعایت زمان عبادت نیست؛ در قرآن و روایات، برای آن آثار و فضیلتهای فراوانی از رضایت الهی و آرامش دل تا آمرزش گناهان، گشایش در گرفتاریها و پاداش اخروی بیان شده است. چرا اینهمه بر «وقت» نماز تأکید شده و تفاوت نماز اول وقت با نمازی که به تأخیر میافتد چیست؟ نگاهی به آیات و روایات، اهمیت این فرصت معنوی را روشن میکند.
-
فرزندت را با سختگیری دیندار نکن؛ نسخه اهلبیت(ع) برای تربیت بچهها چیست؟
اخبار دینتربیت دینی فرزند فقط آموزش نماز و احکام نیست؛ از بوسیدن و در آغوش گرفتن تا شنیدن حرفهای کودک، همبازی شدن، تشویق و انتخاب الگوی مناسب، همه میتوانند بخشی از تربیت او باشند. در آموزههای اسلامی، خانواده نخستین مدرسه کودک است و محبت، مدارا و رفتار والدین، نقشی اساسی در شکلگیری شخصیت و باورهای او دارد.
-
ابعاد معنوی نماز در سبک زندگی مدرن و پرشتاب
حضور قلب یا فقط انجام تکلیف؛ معنای واقعی نماز خواندن در روزهای پرشتاب
اخبار دیندر عصر بمباران اطلاعات و اضطرابهای بیپایان، نماز نه یک بار اضافی بر دوش زندگی، بلکه تنها پناهگاه برای بازگشت به خویشتن و اتصال به مبدأ هستی است؛ اما چگونه میتوان در میان هیاهوی این جهان، دلی حاضر داشت؟
-
اعمال ربیعالاول، بهار ماهها
اخبار دینربیعالاول به دلیل نزول رحمت الهی بر زمین بهار ماهها نام گرفته است. ماهی که روزه گرفتن و خواندن زیارت پیامبر(ص) و امام علی(ع) به شکرانه سلامتی این دو بزرگوار از اعمال مستحبی اولین روز آن است.
-
نقصهای مادرزادی و عدالت خدا؛ چرا برخی کودکان با بیماری و معلولیت متولد میشوند؟
اخبار دیناگر خداوند انسان را در «أحسن تقویم» آفریده است، پس نقصهای مادرزادی چگونه با عدالت و حکمت الهی سازگار میشود؟ این پرسش از دیرباز ذهن بسیاری را درگیر کرده است. در نگاه معارف اسلامی، بیماری و نقص جسمی لزوماً نشانه بیعدالتی یا بیحکمتی خداوند نیست؛ بلکه عواملی همچون تزاحم علل طبیعی، رفتار انسان و شرایط محیطی میتوانند در بروز برخی ناهنجاریها نقش داشته باشند. در عین حال، خداوند برای رنجدیدگان، تکلیف متناسب با توان و پاداشی ویژه قرار داده است؛ تا آنجا که بلا و محرومیتی که انسان نقشی در ایجاد آن نداشته، میتواند در مسیر رشد و جبران اخروی او معنا پیدا کند.
-
نماز اول وقت؛ توصیه امام رضا(ع) که با یک شمش طلا همراه شد
اخبار دینابراهیم بن موسی قزّاز برای حل مشکلات مالی خود به امام رضا(ع) پناه برد، اما پیش از آنکه سخنی از حاجت او به میان بیاید، هنگام نماز، امام(ع) مسیر خود را تغییر داد و برای اقامه نماز توقف کرد. وقتی ابراهیم پیشنهاد کرد تا رسیدن دیگر همراهان صبر کنند، امام هشتم(ع) بر اهمیت نماز در اول وقت تأکید کرد و فرمود نماز را جز در صورت ضرورت و عذر موجه به تأخیر نینداز. پس از نماز، امام(ع) حاجت او را نیز فراموش نکرد؛ با کرامتی شگفتانگیز، شمشی از طلا به او بخشید و از او خواست آن را برای زندگی خانوادهاش هزینه کند.
-
چرا امام رضا(ع) به «عالم آل محمد» شهرت یافت؟
اخبار دینکارشناس مسائل دینی گفت: همه ائمه (ع) در حفظ، نهادینه کردن و تبیین و تفسیر اسلام ناب بیشترین نقش را داشته اند، اما امام رضا(ع) بخاطر فرصت هایی که به دست آوردند از این حیث ممتاز هستند و به همین جهت ایشان به عالم آل محمد(ص) معروف شدند.
-
کلید گشایش رزق در کلام اهلبیت(ع)؛ ذکری ساده با برکاتی بزرگ
اخبار دینگاهی برای گشایش درهای روزی، بیش از هر چیز باید به خدا پناه برد؛ در آموزههای اسلامی، استغفار یکی از مهمترین اذکار برای طلب رزق معرفی شده است. در کنار آن، دعاهای مأثور، تلاوت سوره واقعه، خواندن آیات سوره طلاق و صدقه دادن نیز از اعمالی است که برای افزایش برکت و گشایش در زندگی سفارش شده است.
-
عللی که باعث دور شدن فرزندان از نماز میشود
اخبار دینوالدین بسیاری با این چالش روبهرو هستند که چرا فرزندانشان با وجود رعایت ادب و اخلاق، در اقامه نماز سستی میکنند. کارشناس خانواده ریشه این مشکل را در روشهای تربیتی والدین و سختگیریهای غیرضروری میداند.
-
لقب انیس النفوس و کارکرد آرامشبخش زیارت در سیره امام رضا (ع)
انیس النفوس؛ تحلیل تجربه شهود معنوی در رواقهای حرم
اخبار دینانیس النفوس لقبی است که قرنهاست بر سر زبان زائران جاری است؛ اما این عنوان تنها یک تعارف شاعرانه نیست، بلکه واقعیتی روانشناختی و معنوی است که در مواجهه جانهای بیقرار با حریم رضوی، به تجربهای شهودی تبدیل میشود.
-
پیامبر(ص) درباره رفتار با فرزندان چه توصیهای داشتند؟
اخبار دیندر نگاه پیامبر اکرم(ص)، تربیت فرزند فقط به آموزش و تأدیب خلاصه نمیشود؛ ایشان والدین را به محبت، شادیآفرینی، همدلی با کودکان، گذشت از خطاها و رعایت عدالت میان فرزندان توصیه کردهاند و حتی سلام کردن به کودکان و کودکانه رفتار کردن با آنها را بخشی از سیره خود قرار دادهاند.
-
پیامهای راهبردی و آخرین تدابیر نبوی برای حفظ مسیر هدایت؛ از وصایای مدینه تا ایستگاه غدیر
آخرین پیامهای پیامبر(ص)؛ آنچه تاریخ در روزهای پایانیِ مدینه از ما پنهان کرده است
اخبار دیندر روزهای پایانی عمر پیامبر اکرم(ص)، زمانی که سایه رحلت بر مدینه سنگینی میکرد، اتفاقاتی رخ داد که فراتر از یک سوگواری ساده بود. این روزها، دوران انتقال از رسالت به امامت و تعیین نقشهراه برای امت بود؛ پیامهایی که تاریخ گاه در میان هیاهوی سوگ، از اهمیت حیاتی آنها غافل شده است.
-
استوریموشن | وقتی دل حرف میزند و خدا میشنود؛ «او میداند چه میخواهی»
اخبار دینمناجات، آن لحظهای است که فاصله میان دل انسان و پروردگار از میان میرود؛ گفتوگویی بیواسطه که گاهی حتی پیش از بیان خواستهها، پاسخ خود را در آرامش دل پیدا میکند.
-
چرا انحرافات اخلاقی و شرعی در مراسم عروسیهای امروزی افزایش یافته است؟
اخبار دینبرگزاری مراسم عروسی در سالهای اخیر با آسیبها و رفتارهایی همراه شده که در گذشته کمتر دیده میشد. کارشناس خانواده یکی از عوامل این وضعیت را کمرنگشدن نقش بزرگترهای خانواده میداند.
-
پیامبر(ص) و مکتب کرامت؛ وقتی احترام، شیوه زندگی بود
اخبار دیندر سیره پیامبر اکرم(ص)، احترام به انسان یک رفتار تشریفاتی نبود؛ بخشی از سبک زندگی آن حضرت بود. سلام کردن به هرکس، همنشینی با فقرا، احترام به سالمندان، مهربانی با کودکان و گذشت از خطاهای مردم، تنها بخشی از تصویری است که از اخلاق کریمانه پیامبر(ص) به یادگار مانده است.
-
ادامه منازعه کلامی رسانه ای بر سر حمله و حمایت از علی شریعتی
حمله شدیداللحن عبدالکریم سروش به محمد قوچانی و موسی غنی نژاد / گناه کبیره به نام خدا
اخبار اندیشهو در باب مرگ روشنفکری دینی هم از زبان مولانا به آن قلم به مزد تصیری منش و ازغدی صفت می گویم: چون تو خفاشان بسی بینند خواب که جهان ماند یتیم از آفتاب
-
چرا امامان شیعه معصوماند؟/ استدلالی که عصمت اهلبیت(ع) را توضیح میدهد
اخبار دینعصمت امامان شیعه از باورهای بنیادین مکتب امامیه است؛ اما این باور بر چه اساسی شکل گرفته است؟ عالمان شیعه برای اثبات عصمت اهلبیت(ع) به مجموعهای از دلایل عقلی و نقلی استناد کردهاند؛ از ضرورت مصونیت راهنمایان الهی از خطا و گناه تا حدیث ثقلین و آیه تطهیر که جایگاه ویژه اهلبیت(ع) را تبیین میکنند.
-
نقدی بر اندیشه اقتصادی-سیاسی دکتر عبدالکریم سروش/ لیبرالیسم نقابدار
روایت قوچانی از غروب ستاره روشنفکری دینی و پدیدار شدن سروش در لباس سردمدار توتالیتاریسم/ درباره افول یک رؤیای ۴۰ ساله
اخبار اندیشهیک دهه قبل در گزارشهای روزنامهنگارانهام از تاریخ اندیشه سیاسی به این نتیجه رسیده بودم که راه اصلاح دینی سرانجام از بیراهه استبداد دینی سر بر میآورد و از اصلاحطلبی به بنیادگرایی میرسیم...آن روز فکر میکردم عبدالکریم سروش مارتین لوتر اسلام است، ازاینرو از جلد چهارم آن مجموعه از مصائب لیبرالیسم اسلامی نوشتم. اکنون اما میفهمم که او خود ژان کالون است؛ مردی که از اصلاح دینی به استبداد دینی رسید. ما در چهره عبدالکریم سروش بر خلاف علی شریعتی و در پی آن مهدی بازرگان لیبرالیسم دینی میدیدیم و گرچه در تداوم راه با ناسازه لیبرالیسم و اسلامگرایی مواجه شدیم، اما نقش او را در معرفتشناسی لیبرال نادیده نمیگرفتیم. اما فقر اندیشه اقتصادی و اندیشه سیاسی درنهایت سبب شد پرده برافتد و نقاب برداشته شود و زیر این لیبرالیسم نقابدار، توتالیتریسمی پنهان پدیدار شود...
-
امام حسن(ع)؛ قهرمان صبری که با پذیرش صلح، نقشه نابودی اهلبیت را ناکام گذاشت
اخبار دیندوران امام حسن مجتبی(ع) از تلخترین مقاطع تاریخ اسلام بود؛ زمانی که خیانت کوفیان و فرماندهان، امکان مقابله با معاویه را از میان برد. امام با پذیرش صلح، نه از سر سازش، بلکه برای خنثیکردن توطئه معاویه و حفظ خط اصیل اسلام، شکوهمندترین نرمش قهرمانانه تاریخ را رقم زد.
-
تحلیلی بر فلسفه خاتمیت و گذار از عصر دریافت وحی به دوران تبیین و استمرار هدایت در سایه ثقلین
وقتی آسمان خاموش شد؛ پیام پایان وحی برای جامعه بشری چه بود؟
اخبار دینرحلت پیامبر اسلام، نه تنها پایان یک زندگی، بلکه پایان یک جریان پیوسته و روزمره از نزول آیات الهی بر قلب انسان بود. سکوت وحی پس از ایشان، برای اصحاب و امت، لحظهای تکاندهنده و سؤالبرانگیز بود؛ لحظهای که آسمان دیگر بر زمین نازل نمیشد و بشر در ظاهر، در برابر جهانی پیچیده، بیواسطه وحی ایستاده بود. اما این خاموشی، آغازی برای بلوغ و مسئولیتپذیری جامعه انسانی بود.
-
چطور در شلوغی زندگی از خدا غافل نشویم؟ ۷ راه ساده برای زنده نگه داشتن یاد خدا
اخبار دیندر میان هیاهوی زندگی، دغدغههای روزمره و گرفتاریهای ذهنی، گاهی یاد خدا آرامآرام از زندگیمان کمرنگ میشود؛ اما چگونه میتوان ارتباط با خدا را در تمام لحظههای زندگی حفظ کرد؟ از ذکر زبانی و حضور قلب گرفته تا تلاوت قرآن، شکر نعمتها، تفکر، نماز و حتی نگاه متفاوت به مشکلات؛ قرآن کریم راههایی برای رهایی از غفلت و ماندن در مسیر یاد خدا پیش روی انسان گذاشته است.
-
هشدار صریح امام علی(ع) به کارگزاران: حساب خدا سختتر از حساب مردم است
اخبار دینامام علی(ع) در نامه چهلم نهجالبلاغه، کارگزاری را که گزارشی درباره خیانت او به اموال عمومی دریافت کرده بود، به پاسخگویی فرا میخواند؛ اما نکته قابل تأمل اینجاست که حضرت حتی پیش از اثبات اتهام، با بهکار بردن عبارت «اگر چنین کرده باشی» بر ضرورت بررسی و پاسخگویی تأکید میکند. محور اصلی این نامه، تنها حسابرسی دنیوی نیست؛ بلکه هشدار امام درباره حسابرسی الهی است: «بدان که حسابرسی خداوند از حسابرسی مردم سختتر است.»
-
دعای والدین برای «سر به راه شدن» فرزند؛ از اصلاح نسل تا آرام شدن خشم نوجوان
اخبار دینگاهی یک دعای خیر، پشتوانهای ماندگار برای زندگی فرزند است؛ در آموزههای اسلامی نیز والدین به دعا برای هدایت، اصلاح و عاقبتبهخیری فرزندان سفارش شدهاند.
-
امیدبخشترین آیه قرآن را بشناسید؛ وقتی خدا به گناهکاران میگوید «ناامید نشوید»
اخبار دینآیا برای بازگشت به سوی خدا دیر شده است؟ قرآن کریم در پاسخ به این پرسش، یکی از امیدبخشترین پیامهای خود را در آیه ۵۳ سوره زمر بیان میکند؛ جایی که خداوند خطاب به بندگانی که در گناه و خطا زیادهروی کردهاند میفرماید: «از رحمت خدا ناامید نشوید». آیهای که بر اساس برخی روایات، از فراگیرترین آیات قرآن درباره رحمت و بخشش الهی است و حتی گناهکاران را به بازگشت و توبه امیدوار میکند.
-
در هفتاد و چهارمین جلسه توسعه برگزار میشود
معرفی و نقد کتاب «دین و نوسازی» با حضور حسن محدثی
اخبار اندیشهکتاب «دین و نوسازی»، یک اثر پژوهشی با رویکرد تطبیقی است و به کندوکاو درباره نسبت دین با نوسازی در ایران و مالزی پرداخته است.