امید درجامعه

بازخوانی آیین پیاده‌روی اربعین از منظر جامعه‌شناسی و سرمایه اجتماعی

پیاده‌روی اربعین؛ از آیینی زیارتی تا الگوی انسجام اجتماعی/ فراتر از یک مناسک زیارتی/ تضعیف تمایزات طبقاتی بوردیو در مسیر کربلا

اخبار اندیشهچنین سطح گسترده‌ای از ایثار و خیررسانی و مهربانی جمع‌گرایانه می تواند موجب شکل‌گیری یک «ما»ی جمعی بشود و از این طریق به گسترش نوع‌دوستی و حفظ انسجام گروهی، دینی و اجتماعی کمک کند. علاوه‌بر این، در پیاده‌روی اربعین، عنصر تعلق به زمان و مکان مشترک و یک مؤلفۀ تاریخی و عقیدتی وجود دارد که احیاکننده و یادآورندۀ هویت جمعی مسلمانان و شیعیان جهان از کشورها و ملیت‌ها و قومیت‌های مختلف است. از این منظر نیز پیاده‌روی اربعین عنصر هویت‌سازی دارد و به تقویت هویت جمعی شیعیان و انسجام مذهبی و همچنین انسجام اجتماعی کشورهای شیعه‌نشین، مانند عراق و ایران، کمک می‌کند.

بازخوانی سنت ایرانی-اسلامی برای برون‌رفت از عصر جدل و بی‌اخلاقی در کتاب «گفت‌وگو، آیین حق‌جویی»

 چرا نمی توانیم عین آدم با هم گفت و گو کنیم؟ / بحث‌های فارسی‌زبانان به جای روشنگری، به جدل، تحقیر و قهر می‌انجامد/ آسیب‌شناسی امتناع گفت‌وگو در ایران

اخبار اندیشهاین تجربه، پرسشی ساده اما بنیادی را پیش روی من نهاد: چرا نمی‌توانیم، به تعبیر عامیانه، «عینِ آدم» بحث کنیم؟...ا این همه، کتاب حاضر اثری در جامعه‌شناسی گفت‌وگو نیست، بلکه در فلسفه‌ی گفت‌وگو است. امید من آن است که این کتاب گامی هرچند کوچک بردارد در بسط گفت‌وگوشناخت ایرانی، بهبود گفت‌وگوهای فارسی، بازگشایی فضای نقد سالم و تقویت حق‌جوییِ گفت‌وگویی در جامعه‌ی ایرانی. بخشی از مقصود من از نوشتن این کتاب یادآوری این نکته بوده است که ما در سنت فکری خود، ابزارهای ارزشمندی برای نقد منصفانه و گفت‌وگوی اصیل داشته‌ایم. اگر بتوان این میراث را بازخوانی و بازسازی کرد و با مسائل امروز پیوند زد، شاید بتوان در روزگاری که جدل بر گفت‌وگو سایه افکنده بار دیگر پرچم گفت‌وگو را برافراشت.

شورای فرهنگ عمومی کرمان بر استقلال فرهنگی و گفتمان امیدآفرینی تأکید کرد

کرماندر نشست شورای فرهنگ عمومی استان کرمان بر ضرورت تبدیل فرهنگ به پیشران توسعه، تقویت استقلال فرهنگی و ایجاد گفتمان امیدآفرینی جهت افزایش سرمایه اجتماعی تأکید شد.

ریشه‌های ناکامی نهاددانشگاه به مناسبت تجدید چاپ کتاب «سرگذشت و سوانح دانشگاه در ایران»

فراستخواه و تبیین چرایی شکست «عاملیت» ایرانی در راهروهای دانشگاه/ روایتی متفاوت از پی‌جویی ریشه‌های انحطاط علمی ایران در عصر صفوی

اخبار اندیشهدر مطالعاتم به این نتیجه رسیده‌ام که در بسیاری از موارد الگوی تحول‌خواهی در ایران مبتنی بر مهاجرت بودند. روزنامه‌ها، نهادهای اجتماعی و نخبگان مهاجر بودند که مشروطیت را دنبال کردند و در نهایت همان‌ها حاملان و مجریان آن بودند. این نخبگان در بازگشت خود به سرزمین به شکل خلاقی منشأ حرکت‌ها و پویایی‌های تازه می‌شوند. اکنون نیز باید همواره تلاش کرد که این جمعیت به فکر بازگشت باشند یا تردد و رفت‌وآمد علمی، فنی و توسعه‌ای داشته باشند.

یافته‌های پایش ملی وزارت کشور بر روی ۸۵ هزار نفر،و تغییرات نگران‌کننده در لایه‌های ساختاری جامعه

۷۰ درصد جوانان، پارتی را پیش شرط احقاق حق می دانند/ افتخار ۷۶% ایرانیان به ایرانی بودن / سقوط ۱۰ درصدی سرمایه‌اجتماعی و زایش ناامیدی ساختاری

اخبار اندیشه یافته‌های این دو پیمایش ملی، در بردارنده‌ی هشدارهای راهبردی برای سیاست‌گذاران است. هویت ملی (افتخار ۷۶ درصدی به ایرانی بودن) در حال حاضر آخرین منبع انسجام اجتماعی است که جامعه را سرپا نگه داشته است اما اگر جامعه شواهدی از اصلاحات ساختاری دریافت نکند و متغیرهای عینی عدالت نظیر شاخص‌های ۶۹.۷ درصدیِ پارتی‌گرایی و ناامیدی قانونی اصلاح نشوند، هویت ملی به تنهایی قادر به پاسخگویی به احساس بی‌عدالتی نیست و باید منتظر افت بیشتر سرمایه‌ی اجتماعی بود.

هرکس به آینده‌ی ایران می‌اندیشد باید در ترس و وحشت زندگی کند / رویکرد بدبینی امیدوارانه

اخبار اندیشهبی‌تردید، آن‌چه در ایرانِ پساجنگ حادث می‌شود، نمی‌تواند در فصل و فاصله با معرکه‌ یا تئاتر مواجهه‌ی اراده‌های معطوف به قدرت و مقاومت باشد. به بیان دیگر، ایرانِ آینده، مقصدی نیست در انتظارِ رسیدن ما، بلکه «میدان نبرد اندیشه‌ها و اراده‌هاست. لذا با بیانی اینشتاینی، هرکس به آینده‌ی ایران می‌اندیشد باید در ترس و وحشت زندگی کند»، و با بیانی توماس مانی، این تصور که آینده‌ی ایران «ایرانِ بهتری» است مغلطه‌ی دکترین قدرت است فردا امروزی است که دارد ساخته می‌شود. باید اراده کرد که گزینه‌های موید شرایط موجود حادث نشوند، و ایرانِ فردا متفاوت از امروزش باشد...مهم آن است که در فرایند این تغییر، اصحاب قدرت در کنار مردم هستند یا در مقابل آنان.

سقوط در چاه بی‌حسی جمعی؛ نسل زد چگونه زیر آوار «نه»‌های سریالی زنده می‌ماند؟ / پشت پرده بی‌تفاوتی جوانانی که اگر اهمیت بدهند، نابود می‌شوند!

اخبار اندیشهجف گوئنتر، درمانگر متخصص نوجوانان، می‌گوید: «جوانان امروزی خیلی سریع قید رابطه را می‌زنند، چون می‌دانند افراد بی‌شماری وجود دارند که فقط با یک کلیک می‌توان سراغشان رفت.» اما این فضا لزوماً مثبت نیست. انگار نوعی بی‌حسی فراگیر است، نوعی بیگانگی با احساسات که در آن بود و نبود آدم‌ها فرقی ندارد.

کرمان میزبان اختتامیه لیگ برتر هندبال/ تأکید رئیس فدراسیون بر نشاط اجتماعی

کرمانلیگ برتر هندبال ایران در حالی در کرمان به پایان رسید که رئیس فدراسیون این رقابت‌ها را نمادی از پایداری، امید و ایجاد نشاط اجتماعی در روزهای سخت کشور دانست.

کالبدشکافی ظرفیت‌های حقوقی و نهادی در مواجهه با شوک‌های ملی

جامعه در دوراهی فروپاشی یا بازسازی؛ چرا تاب‌آوری بدون عدالت حقوقی سراب است؟

اخبار اندیشهتاب‌آوری اجتماعی در ایران تنها بازتاب مقاومت مردم در مقابل بحران‌ها نیست، بلکه باید به سیاستی راهبردی تبدیل شود. این سیاست مستلزم بازنگری حقوقی، تقویت نهادهای اجتماعی و تقویت اعتماد متقابل میان حکومت و مردم است. اگر جامعه و حکومت بتوانند به صورت هم‌راستا و مبتنی بر اصول عدالت اجتماعی و قانون‌مداری حرکت کنند، تاب‌آوری به معنای واقعی ساخته خواهد شد؛ معنا و مفهومی که نه‌فقط زنده‌ماندن، بلکه زنده‌بودن و خلق آینده‌ای بهتر را رقم بزند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵- کتاب‌ها درباره تاب‌آوری و بحران چه می‌گویند

امید به مثابه فرایند زنده اجتماعی / کتاب «امید در تاریکی» اثر ربکا سولنیت

اخبار اندیشهدر جهان امروز که بحران‌ها (اقتصادی، زیست‌محیطی، سیاسی) به وضعیت دائمی تبدیل شده‌اند، کتاب سولنیت یک ضدروایت مهم ارائه می‌دهد. در برابر احساس فرسودگی اجتماعی، او بر این نکته تأکید می‌کند که تغییر اجتماعی نه تنها ممکن است، بلکه در حال وقوع است حتی اگر دیده نشود. این نگاه برای تحلیل تاب‌آوری جامعه اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا تاب‌آوری را از یک مفهوم صرفاً ساختاری، به یک فرآیند زنده اجتماعی تبدیل می‌کند.

نمایشگاه اندیشه ۱۴۰۵ -سفر از رنج به معنا در «درمان تروما با رویکرد اکت» راس هریس

زیستن پس از زخم / عبور از طوفان تروما؛ چگونه بدون حذف خاطرات تلخ، دوباره زندگی کنیم؟

اخبار اندیشهاین کتاب با تکیه بر رویکرد پذیرش و تعهد (ACT)، به درمانگران نشان می‌دهد چگونه در مواجهه با تروما، به‌جای حذف صرف علائم، به مراجع کمک کنند با دردش رابطه‌ای تازه بسازد، در اکنون لنگر بیندازد و بر پایه‌ی ارزش‌هایش آینده‌ای معنادار خلق کند.