نیمی از ایرانیان مبتلا به این بیماری هستند

رئیس اداره بیماری‌های عضلانی_اسکلتی دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت، پوکی استخوان را بیماری خاموش و مرتبط با افزایش سن خواند و ضمن تشریح عوامل زمینه‌ساز ابتلا به این بیماری و چگونگی کنترل آن، گفت: تصور می‌کنیم که بیش از نیمی از جمعیت کشور یعنی یک نفر از هر دو نفر به پوکی استخوان یا کمبود ماده معدنی استخوان، دچار باشند.

به گزارش خبرآنلاین، دکتر فاطمه حاجی ولی‌زاده در گفت‌وگو با ایسنا، با بیان اینکه «پوکی استخوان» یکی از بیماری‌های متابولیک استخوان است، اظهار کرد: استخوان‌ها، استقامت و استحکام خود را به دلیل بیماری پوکی استخوان از دست‌ می‌دهند و ماده معدنی داخل استخوان‌ کم می‌شود. همچنین این احتمال وجود دارد که در معماری و زیرساخت استخوانی، تغییراتی ایجاد شود؛ بنابراین استخوان‌ها شکننده می‌شوند و با ضربه کوچک و بدون شدت دچار شکستگی می‌شوند.

پوکی استخوان، بیماری دوران سالمندی

وی با بیان اینکه پوکی استخوان در روند افزایش سن رخ می‌دهد، توضیح داد: توده معدنی استخوان‌ها با افزایش سن کاهش‌می‌یابد و به زوال دچار می‌شود؛ بنابراین پوکی استخوان، یک بیماری است که به دوران سالمندی محسوب می‌شود. پس از دوران یائسگی در زنان نیز روند از دست‌دادن بافت استخوانی به دلیل تغییرات هورمونی در میان زنان سرعت بیشتری می‌گیرد. به طور معمول، با پوکی استخوان با افزایش سن و پس از یائسگی مواجه می‌شویم.

«پوکی استخوان ثانویه» و نقش عوامل محیطی در بروز آن

رئیس اداره بیماری‌های عضلانی_اسکلتی وزارت بهداشت درباره «پوکی استخوان ثانویه» نیز توضیح داد: گاهی‌ اوقات، مصرف برخی داروهای خاص مانند مصرف طولانی‌ مدت داروهای کورتون‌دار و همچنین ابتلا به برخی بیماری‌ها مانند انواع سرطان، روماتوئیدآرتریت و برخی بیماری‌های جانبی ممکن است به پوکی استخوان منجر شود. اما در مجموع هنگامی که سخن از بیماری پوکی استخوان به میان می‌آید، منظور پوکی استخوان ناشی از افزایش سن است.  

افزایش سن و وضعیت تراکم استخوان‌ها

وی با بیان اینکه توده استخوانی به طور معمول تا ۳۰ سالگی به بیشترین میزان خود می‌رسد، افزود: استخوان، یک بافت است که «ساخت»، «برداشت» و «از دست‌رفتن» استخوان به طور مداوم در آن وجود دارد و یک امر طبیعی است. هرچه میزان متابولیسم و ساخت استخوان بیشتر باشد، تراکم استخوان‌ها نیز بیشتر می‌شود.

رئیس اداره بیماری‌های عضلانی_اسکلتی وزارت بهداشت ادامه داد: انسان‌ها، بیشترین میزان توده استخوانی خود را تا ۳۰ سالگی به دست می‌آورند. عواملی مانند تغذیه، فعالیت بدنی و ژنتیک در به دست‌آوردن بیشترین میزان توده استخوانی نقش دارند و ژنتیک در این زمینه مهم‌ترین عامل است. پس از ۳۰ سالگی، میزان برداشت مواد معدنی از استخوان‌ها بر ساخت مواد معدنی به دلیل تغییراتی که در بدن رخ می‌دهد، پیشی می‌گیرد. با توجه به پیشی‌ گرفتن برداشت مواد معدنی  از استخوان‌ها نسبت به ساخت مواد معدنی، با از دست‌ دادن توده استخوانی مواجه می‌شویم و از دست‌ دادن توده استخوانی با تغییرات هورمونی و ورود به دوران یائسگی در زنان، روند سریع‌تری به خود می‌گیرد و سبب پوکی استخوان می‌شود.

تخمین پوکی استخوان در نیمی از جمعیت کشور

 وی با اشاره به نقش شرایط سنی در بروز پوکی استخوان تاکید کرد: پوکی استخوان در زنان بالای ۵۰ سال و مردان بالای ۷۰ سال، شیوع‌ بیشتری دارد و در حقیقت بیماری مختص این سنین است. بررسی‌ها بیانگر این است که یک زن از هر ۳ زن بالای ۵۰ سال و از هر ۵ مرد بالای ۵۰ سال، یک نفر دچار شکستگی ناشی از پوکی استخوان می‌شود. تصور می‌کنیم که بیش از نیمی از جمعیت کشور یعنی یک نفر از هر دو نفر به پوکی استخوان یا کمبود ماده معدنی استخوان دچار باشند.

عوامل «غیرقابل کنترل» ابتلا به پوکی استخوان

پوکی استخوان در زنان بیشتر از مردان

حاجی ولی‌زاده با بیان اینکه عوامل مختلفی در پیشگیری از پوکی استخوان نقش دارند، تاکید کرد: همانطور که عوامل مختلفی در پیشگیری از پوکی استخوان نقش دارند، عوامل محیطی، ژنتیکی و جنسیت افراد نیز در ابتلا به این بیماری نقش‌آفرینی می‌کنند. برخی از فاکتورهایی که سبب ابتلا به پوکی استخوان می‌شوند «غیرقابل کنترل» هس