باستان شناسی
-
اشتباهی که ۲۰۰ سال طول کشید
گلدان زیبایی که یک تابوت باستانی از آب درآمد!
شبه علماین پنل مرمر حکاکیشده نزدیک به دو قرن، به عنوان تزیین باغ استفاده میشد؛ اما حالا مشخص شده که در گذشته بخشی از یک تابوت سنگی پرزرقوبرق بوده که در دوران اوج امپراتوری روم، برای یک رومی ثروتمند ساخته شده بود.
-
رومیان باستان چگونه کولوسئوم را در گرمای طاقتفرسا خنک نگه میداشتند؟
تاریخ جهاناعلامیههای پاپیروسی و حتی نوشتههای گرافیتی تبلیغ میکردند که در جریان بازیها چه مقدار سایه برای تماشاگران فراهم خواهد بود. بلونیک ادامه میدهد: «آنها میخواستند مردم بدانند که تجربهای راحت در انتظارشان است... میخواستند مردم بدانند که ولاریوم بسیار پرهزینه بوده و این سایبانها بخشی از نمایش هستند.
-
قدیمیترین قربانیان شناختهشده «طاعون» که ۵۵۰۰ سال پیش در سیبری دفن شدند
تاریخ جهانپژوهشگران میگویند این کشف تصور قدیمی درباره تاریخ بیماریهای همهگیر را به چالش میکشد. پیشتر تصور میشد اپیدمیهای بزرگ پس از شکلگیری کشاورزی و افزایش تراکم جمعیت آغاز شدهاند، اما این یافته نشان میدهد که بیماریهای واگیردار بسیار مرگبار، هزاران سال پیش از آن نیز وجود داشتهاند.
-
بقایای چنگیزخان مغول کجاست؟
تاریخ جهاندر توضیح علت مرگ چنگیزخان، برخی پژوهشها احتمال بیماریهای عفونی را مطرح میکنند، برخی دیگر به زخمهای جنگی اشاره دارند و گروهی نیز مرگ در اثر سقوط از اسب یا حتی برخورد صاعقه را به عنوان فرضیه مطرح کردهاند.
-
از ۵۰۰۰ سال پیش تا امروز
قدیمیترین دمپایی جهان کجا ساخته شد؟
شبه علماحتمالا تا حالا به این نکته توجه نکردهاید که استفاده از دمپایی از چه زمانی رواج پیدا کرده و اولین مردمانی که به سراغ چنین ابزارهای ساده ولی ارزشمندی رفتند، چه کسانی بودند.
-
شهر باستانی که بعد از ۳۵۰۰ سال از زیر خاک بیرون آمد
دانشهای بنیادیباستانشناسان بقایای یک شهر بزرگ مربوط به عصر برنز را در استپ قزاقستان شناسایی کردهاند که به نظر میرسد بیش از ۳۵۰۰ سال پیش یکی از مراکز اصلی تولید برنز بوده است.
-
تمدنی که استونهنج را شرمنده کرد
کشف جزیرهمصنوعی ۵۰۰۰ ساله در عمق آبهای اسکاتلند!
شبه علمآنچه به شکل یک جزیره سنگی کوچک به نظر می رسد، در حقیقت یک سکوی چوبی است که به طرز ماهرانهای در دوران نوسنگی ساخته شده و قدمتش، حتی از بنای تاریخی و مشهور «استونهنج» واقع در بریتانیا هم بیشتر است
-
عدد صفر از کجا آمد؟
تاریخ جهانتاریخچه صفر، این نماد قدرتمند ریاضی، مدتهاست ذهن محققان را به خود مشغول کرده است. از تمدنهای باستانی تا ریاضیات نوین، مفهوم صفر نقشی حیاتی در شکلگیری دانش بشری ایفا کرده است.
-
راز دستهای کوچک تیرکس فاش شد/ چگونه تکامل از دو مسیر متفاوت، به یک نتیجه رسید؟
طبیعتپژوهشها نشان میدهند که تکامل دستهای بهشدت کوچک در دایناسورهای گوشتخوار غولپیکر مانند تیرکس (T. rex)، پیامد مستقیم بزرگ شدن جمجمهها و آروارههای فوقالعاده قدرتمند در آنها بوده است؛ سازگاری تکاملی ویژهای که سر را به ابزار اصلی شکار تبدیل کرد و دستها را به حاشیه راند.
-
روزگاری مصر از مسیحیترین قلمروهای مسیحیت در جهان بود
تاریخ جهانهرودوت مصر را کشوری توصیف میکند که «شگفتیهای بسیار دارد. هیچ کشور دیگری به این اندازه آثار وصفناپذیر ندارد. نهتنها آب و هوای مصر با همهجای دنیا تفاوت دارد و رودخانهاش با هیچ رودخانه دیگری قابل مقایسه نیست، بلکه بیشتر آداب و رسوم مردمش هم درست برعکس راه و رسم دیگر مردمان جهان است.»
-
چوب حراج بر افسانههای کهن
ظهور گنجینه پنهان شاه آرتور؛ کتابی که ۷۰۰ سال از چشم جهان مخفی مانده بود!
تاریخ ایراناین تصویرگریها در یکی از کهنترین نسخههای خطی دیده میشوند که داستان شاه آرتور و جستوجوی جام مقدس را روایت میکند؛ مجلدی قطور و بهزیبایی تذهیبشده متعلق به قرونوسطی که برای بیش از ۷۰۰ سال در مجموعههای شخصی نگهداری شده است.
-
جاده «ابوزرائب»؛ مسیر تاریخی کاروانهای حجاج
اخبار دینجاده «ابوزرائب» یکی از کهنترین مسیرهای تاریخی حج میان الحجر و قرح در منطقه العلا عربستان بهشمار میرود که در صدر اسلام، محل عبور حجاج و کاروانها از شمال شبهجزیره عربستان بهسوی سرزمینهای مقدس بوده است.
-
تصویر آخرین پادشاه ساسانی کشف شد
تاریخ ایرانپژوهشگران دانشگاه تهران در یک کاوش باستانشناسی تازه، موفق به شناسایی تصویری شدند که براساس مستندات تاریخی و باستانشناختی، چهره یزدگرد سوم، آخرین پادشاه ساسانی است.
-
هیچ طلایی زیر این سنگها نیست!
میراث فرهنگی و گردشگریدر سالهای اخیر، افزایش مشکلات اقتصادی و گسترش تبلیغات سودجویانه در فضای مجازی، موج تازهای از گنجیابی و حفاریهای غیرمجاز را در نقاط مختلف ایران به راه انداخته است؛ پدیدهای که به گفته کارشناسان، نهتنها سودی برای مردم ندارد، بلکه به تخریب گسترده آثار تاریخی و فرهنگی کشور منجر شده است.
-
سه دلیل برای اینکه دنبال گنج نروید!
میراث فرهنگی و گردشگریمتأسفانه فقر و مشکلات عدیده اقتصادی در کنار طمع، ناآگاهی و اعتماد به شیادان، عدهای را بیل و کلنگ به دست، راهی کوه و بیابان کرده است جهت یافتن گنج! خزانه هخامنشی! اتاق تدفین با بارِ طلا! سفیدخانه سلطنتی مملو از سکههای زرین و... .
-
راز ۴۶۰۰ ساله فاش شد / دلیل مقاومت هرم بزرگ مصر در برابر زلزلههای ویرانگر
فناوریبرای هزاران سال، هرم بزرگ جیزه (مقبره خوفو) در میان شنهای روان صحرای مصر، نظارهگر طلوع و سقوط امپراتوریها، فرسایش بادهای سهمگین و گرمای سوزان بوده است. اما بزرگترین آزمون این بنای عظیم، نه در آسمان، بلکه در اعماق زمین رقم خورده است. در حالی که بسیاری از سازههای دنیای باستان بر اثر زمینلرزهها به تلی از خاک و سنگ تبدیل شدهاند، هرم بزرگ جیزه پس از گذشت ۴۶۰۰ سال همچنان استوار ایستاده است.
-
انسانی از عصر برنز
چهره زنی متعلق به ۳۵۰۰ سال پیش بازسازی شد!
تاریخ ایراناو در کنار مردی دفن شده بود که سه شمشیر و یک نقاب طلایی داشت. باستانشناسان دههها تصور میکردند او فقط همسر آن مرد است، اما DNA ثابت کرد که اشتباه میکردند.
-
خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می کند
نشست «تجاوز به میراث بشری؛از کنوانسیون های ناتوان تا نظاره گران منفعل»
اخبار اندیشهنشست «تجاوز به میراث بشری؛ از کنوانسیون های ناتوان تا نظاره گران منفعل»، به صورت مجازی توسط خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می شود.
-
انسانهای باستانی چگونه بلوکهای سنگی بزرگ را جابهجا میکردند؟
شبه علماسرار مهندسی باستان همواره یکی از چالشبرانگیزترین معماهای تاریخ بشر بوده است. چگونه تمدنهای باستانی توانستند بلوکهای سنگی غولپیکر را جابجا کرده و با دقت خیرهکنندهای برش دهند؟
-
به عنوان یک باستانشناس هیچ نشانهای نیافتهام که ملت ایران در برابر یورشها زانو زده باشد
تاریخ ایرانهمانجا با خود گفتم: وقتی اسکندر شعله بر این دژ سترگ پارسی انداخت، آیا گمان میکرد این سرزمین از نو برنمیخیزد؟ شاید او آتش زد، اما تنها چیزهایی سوخت که میتوانستند بسوزند. روح ایران، مهندسی آن، دربار اندیشهگرانش، زبانش، حافظهاش، همه ماندند. پرسپولیس هنوز ایستاده
-
ایران این بزرگترین ققنوس تاریخ
رازی که خاک ایران به من آموخت/حکم جغرافیا و تاریخ به ایران برای ایستادگی ابدی/ ایران تمدنی «دفاعمحور» با انعطاف در ساختار و اصالتِ در ریشهها
اخبار اندیشهدر گشتهای آخرم در گیلان و دشتهای شمالی، جایی میان مه، بقایای دیوار بزرگ گرگان را لمس کردم. دیواری به طول صدها کیلومتر، که زمانی مرز مقاومت ساسانیان در برابر اقوام مهاجم بوده است. چقدر تاریخ و چقدر روایت در این دیوار نهفته است! نه فقط تاریخ جنگ، بلکه تاریخ نظم و سازماندهی، تاریخ مهندسی، تاریخ آیندهنگری. مردم ما معمولاً شاهنامه را میخوانند و از رستمها سخن میگویند، اما هر وقت کنار این دیوار میایستم، باور دارم رستمهای واقعی همین مهندسان گمنامی بودهاند که توانستند در دل چنین اقلیمی، سازه ای با چنین عظمتی شگرف بنا کنند.
-
زنان در بینالنهرین باستان چگونه زندگی و کار میکردند؟
تاریخ جهاناز سومر تا آشور و فراتر از آن، زنان نقش مهمی در جوامع بینالنهرین باستان ایفا میکردند.
-
کشف سند ۲۲۰۰ ساله «اجاره زمین» در ترکیه
تاریخ جهاناین سنگ در اصل بخشی از یک سنگنوشته بزرگتر بوده و تاریخ آن به حدود ۲۲۰ تا ۲۰۰ پیش از میلاد بازمیگردد؛ یعنی دوره هلنیستی، پس از فروپاشی امپراتوری اسکندر مقدونی.
-
کاوشهای باستانشناسی در کاخ اردشیر بابکان فارس
فارسمدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان فارس، در جریان سفر به شهرستان فیروزآباد و بازدید از بناهای شاخص محور ساسانی، از اتخاذ تصمیمات جدید برای توسعه سرمایهگذاری و احیای آثار جهانی این منطقه خبر داد.
-
جدال تاریخی باستانشناسان، ملیگرایان و دیپلماتها بر سر میراث خاورمیانه
تاریخ ایرانچهار کشور مورد مطالعه در این کتاب، همچنین در مقیاسی کوچکتر فلسطین و سوریه نه از آنچه در سایر کشورها میگذشت بیاطلاع بودند و نه بیخبر از هم دست به عمل میزدند؛ آنها از تجربهها، شکستها و پیروزیهای یکدیگر آگاه بودند و از هم میآموختند. به علاوه، باستانشناسی بر حوزه مهم دیگری از فعالیت ملیگرایانه یعنی تاریخنگاری نیز تأثیر بسزایی داشت.
-
-
گنج طلای ۵۰۰ ساله در بیابان پیدا شد
دانشهای بنیادیباستان شناسان در صحرای جنوب غربی آفریقا یک کشتی باستانی که پانصد سال پیش ناپدید شده بود را کشف کردند که در آن تعداد زیادی سکه های طلا وجود دارد.
-
چگونه آثار باستانی ایران دولت فرانسه را نجات داد؟
تاریخ ایرانشاید تاکنون در مطبوعات فارسی انعکاس پیدا نکرده باشد که کاشف اولیه نفت ایران د. مرگان بوده است، منتهی «دارسی» از گزارشی که او در این خصوص به پاریس فرستاد واقف گردید و پیش از آنکه فرانسویان به فکر تحصیل امتیاز و بهرهبرداری از نفت ایران بیفتند، پیشی جست.
-
خورشید بر فراز شانه ابوالهول
این مکانهای باستانی با اعتدال بهاری همراستا هستند
تاریخ جهانقدیمیترین سازههایی که گمان میرود با اعتدال بهاری همراستا باشند، ابوالهول و اهرام جیزه در مصر هستند.
-
ایالات متحده روی اجساد بومیان سرخپوست بنیان شد
تاریخ ایرانابراهام لینکلنی که علیه تبعض نژادی جنگید اینک ناوگان تهدید و تجاوزی که نام او را بر پیشانیش نهادهاند برای غارت منابع حیاتی کشورها و ملتها و تسخیر و تجزیه سرزمینها با صدها جت و بمبافکن و خلبانان و کماندویهای کشورش به فرمان رئیس دولت و حاکمان کشورش و با زیر پا نهادن قانون اساسی که او برایش جنگید اینک هزاران مایل آنسوتر مرزهای زادگاهش در سواحل کشورهای دیگر لنگر گرفته و آماده تجاوز و تعرض به کشورهای دیگر و غارت منابع حیاتی ملتهای دیگر است!