اخلاق پژوهشی

رازهای سلوک معنوی در یک نامه؛ دستورالعمل اخلاقی میرزا جواد آقا ملکی تبریزی

اخبار دیننامه‌ای کوتاه اما عمیق از عارف نامدار شیعه، میرزا جواد آقا ملکی تبریزی، که در آن نقشه راه تهذیب نفس، کنترل خوراک و خواب، ذکر، فکر و مراتب سیر روح تا لقای الهی برای یک سالک حقیقی ترسیم شده است.

مثل آهن‌ربا، احترام دیگران را جلب کنید: راهنمای عملی زندگی اخلاقی و با ارزش

اخبار دیناحترام چیزی است که با رفتار درست، صداقت و محبت جلب می‌شود. با تواضع، پایبندی به اصول و کمک به دیگران، نه تنها دل‌ها را به دست می‌آورید، بلکه مسیر اخلاقی را هم به دیگران نشان می‌دهید.

فارابی و حلِ مسئلۀ علوم اجتماعی اسلامی / معنا و مصداق «صناعت»

اخبار اندیشهشاید طرح پرسش مجدد از ماهیت علوم اسلامی، فرایند تکوینِ آن ها و نحوۀ کاربردی‌بودن و حلِ مسئلۀ آن ها در زمینۀ تاریخی - اجتماعی که در آن تکوین یافته‌اند ، بتواند پرسش از راهکارهای کاربردی‌سازی و حل مسئله این علوم در دورۀ معاصر را رنگ و رویی دیگر ببخشد.

گفتاری از مجتبی ترکارانی، جامعه شناس درباره رسالت جامعه‌شناسان در بحران های اجتماعی

نقش جامعه شناسان در برابر رنج های مردم چیست؟ / بحران‌های مزمن، و «فرسودگی شفقت» در جامعه‌شناسان /شاهد مسئول یا ناظر بی‌طرف؟

اخبار اندیشهدر مواجهه با بحران‌های تکرارشونده، جامعه‌شناسان با پرسشی دوگانه روبه‌رو هستند: چگونه می‌توان میان تعهد علمی به بی‌طرفی و فاصله‌گیری تحلیلی از یک سو و مسئولیت اخلاقی در برابر رنج اجتماعی از سوی دیگر، توازن برقرار کرد؟

شادی‌ای که نمی‌میرد؛ تفاوت خوشی‌های زودگذر دنیا با نشاط ابدی آخرت

اخبار دیندر یکی از سخنرانی‌های حجت‌الاسلام والمسلمین محمدهادی فلاح، تفاوت شادی دنیوی و نشاط اخروی از منظر قرآن بررسی شد؛ شادی‌ای که به گفته او، اهل بهشت با پرهیز از لذت‌های گناه‌آلود و پایبندی به صداقت و تقوا در دنیا، به آرامش و رضایتی جاودانه در آخرت دست می‌یابند؛ رضایتی که قرآن از آن به‌عنوان «فوز عظیم» یاد می‌کند.

آیت‌الله العظمی جوادی آملی:

عمر را برای خدا صرف و با جاهلیت مقابله کنید

اخبار دینآیت‌الله العظمی جوادی آملی در درس اخلاق خود با اشاره به حکمت ۱۹۱ نهج‌البلاغه، زندگی انسان را غارتگری روزانه مرگ و حوادث معرفی کرد و تأکید کرد: «هر نفس ما یک قدم به مرگ است و بهتر است عمر خود را برای خدا صرف کنیم». وی همچنین هشدار داد که جاهلیت امروز، نه جهل، بلکه قانون جنگل است و تنها از طریق روحانیت و حکومت اسلامی می‌توان با آن مقابله کرد.

از «تحقیقِ محققانه» تا «نقلِ مقلدانه»؛ تبیینِ مرزِ دانش و توهمِ دانش در مطالعاتِ اسلام‌شناسی

از محقق تا مقلد فرق‌‏هاست / سایه سنگینِ «شرق‌شناسیِ دست‌دوم» / چرا محققانِ ایرانی باید از تقلید به مساهمت بازگردند؟

اخبار اندیشهاز دور نمی توان دستی بر آتش برد و درباره آن اظهار نظر کرد. باری راهش مساهمت در این سنت است. ابزارها و شرایط مشارکت را به دست آوردید. در غنای معرفتی و علمی و پژوهشی خود بیافزایید و آنگاه سعی کنید در ادبیات اسلامشناسی در غرب مساهمتی کنید. تنها در مواجهه و گفتگوی علمی و پژوهشی در این نوع مساهمت هاست که با مراتب و نقاط ضعف و قوت سنت های اسلامشناسی در غرب محققانه و نه مقلدانه آشنایی حاصل می کنید…

اخلاق اجتماعی در تبلیغ دینی

مواجهه حکیمانه با بی‌حیایی؛ اصول و راهکارهای تبلیغی

اخبار دینبی‌حیایی اجتماعی می‌تواند ارزش‌های اخلاقی و فرهنگی جامعه را تهدید کند. مبلغان دینی با به‌کارگیری راهکارهای قرآنی و روایی مانند تذکر مشفقانه، اعراض سنجیده، حفظ حریم شخصی و در صورت لزوم پیگیری قانونی، می‌توانند ضمن هدایت صحیح، جامعه را از آسیب‌های رفتاری محافظت کنند.

چهارشنبه‌های امام رضایی

استوری‌موشن | الگوی تنظیم وقت در بیان امام رضا(ع)

اخبار دینتنظیم درست زمان، کلید تعادل در زندگی است؛ امام رضا(ع) با نگاهی دقیق و کاربردی، مسیر مدیریت وقت را در چهار بخش مهم ترسیم می‌کنند تا انسان بتواند میان معنویت، معیشت و آرامش درونی توازن برقرار کند.

سحرخیزی؛ کلید خوش‌اخلاقی و گشایش روزی در کلام آیت الله شاه‌آبادی

اخبار دینآیت‌الله شاه‌آبادی، استاد عرفان مرحوم امام، بیداری شب و سحرخیزی را عامل مؤثر قرب الهی می‌دانستند؛ حتی بدون نافله. سحرخیزی را مفید برای جسم و روح، سبب وسعت رزق، زیبایی چهره و خوش‌اخلاقی معرفی می‌کردند.

آخرین وصیت حضرت زینب(س) در لحظه جان دادن

اخبار دینحجت‌الاسلام حسین انصاریان می‌گوید: حضرت زینب سلام‌الله علیها قبل از عاشورا ساخته شد و در کربلا، خودش را نشان داد.

برکت الهی در کمک به نیازمندان است

اخبار دینآیت‌الله بهجت(ره) با نقل تجربه‌ای از بزرگان نجف، برکت الهی در کمک به نیازمندان را عامل اصلی استمرار انفاق مراجع دانسته است.

چگونه نظام اخلاقی اسلام، انسان و جامعه را متحول می‌کند

اخبار دیننظام اخلاقی اسلام فراتر از فهرست بایدها و نبایدهاست؛ مجموعه‌ای هدفمند که هم رشد فردی و هم تعالی جامعه را دنبال می‌کند. از رعایت حقوق خود و دیگران گرفته تا فضیلت‌های درون‌ساز و عقلانیت در تصمیم‌گیری، اخلاق اسلامی مسیر ساخت تمدنی نوین را هموار می‌کند.

روایت آیت الله العظمی جوادی آملی از مرحوم آیت‌الله محقق داماد:

دو چیز مرا نجات داد؛ یکی علاقه به زینب کبری (س) و دیگری احترام به امیرالمؤمنین (ع)

اخبار دینمرحوم آیت‌الله محقق داماد فقیهی محقق و بی‌ادعا بود که بزرگان حوزه در درسش خضوع می‌کردند. در یک رؤیا به یکی از علما پس از رحلت گفت، نجاتش به محبت زینب کبری(س) و احترام به قبّه‌البیضاء امیرالمؤمنین(ع) بوده است.

آیت‌الله العظمی جوادی آملی:

فهم عمیق آیات الهی نیازمند طهارت علمی، اخلاقی و روحی است

اخبار دینمرجع تقلید و مفسر قرآن با تأکید بر نقش مفسران حقیقی کلام الهی گفت: تفسیر قرآن کار هر کسی نیست؛ فهم عمیق آیات الهی نیازمند طهارت علمی، اخلاقی و روحی است و کسانی که بدون ابزار لازم وارد این میدان می‌شوند، گاه ناخواسته قرآن را به رأی خود تفسیر می‌کنند.

درس اخلاق | خداگونه زیستن یعنی هیچ انسانی را طرد نکنیم

اخبار دینآیت‌الله مجتبی تهرانی در درس اخلاق خود تاکید کردند که خداگونه زیستن یعنی هیچ انسانی را طرد نکردن و همواره دستگیری و عفو کردن حتی در برابر خطا و آزار دیگران. ایشان رفتار پیامبر(ص) را الگوی مؤمنان دانستند که با وجود اذیت‌های فراوان، هرگز نفرین نکرد و همواره برای هدایت دیگران دعا می‌کرد.

حضرت آیت الله جوادی آملی:

هنر وقتی می‌تواند معقول و مقبول باشد که ریشه عقلانی داشته باشد

اخبار دیندر آیین اختتامیه دهمین جشنواره «هنر آسمانی» که در سالن همایش مدرسه علمیه امام کاظم(ع) و به همت معاونت تبلیغ و امور فرهنگی حوزه های علمیه برگزار شد، یکی از پیام های حضرت آیت الله جوادی آملی با موضوع هنر ولایی و آسمانی پخش گردید.

آیت‌الله‌العظمی جوادی آملی

تأکید بر جایگاه دعا و اعتکاف در ماه رجب / علمِ حقیقی باید از درون بجوشد، نه اینکه فقط در حافظه انباشته شود

اخبار دینحضرت آیت‌الله‌العظمی جوادی آملی در جلسه درس اخلاق خود، با گرامی‌داشت سالروز ولادت امام جواد علیه السلام و اعیاد موالید اهل‌بیت(ع)، به تبیین بخشی از کلمات قصار امیرالمؤمنین علی(ع) پرداختند.

هنر آرام ماندن زیر بار تهمت

اخبار دیندر اوج بی‌عدالتی و اتهام، شهید با آرامش و توکل پاسخ می‌دهد؛ همان‌گونه که تهمت به چمران را به یاد می‌آورد، تهمت به خود را هم بی‌اهمیت می‌شمارد و می‌گوید: «دل‌خور نباش، زمانه نابه‌سامان است.»

«اخلاق هوش مصنوعی»

چاقوی دو لبه هوش مصنوعی

اخبار دیناین‌که بهره‌برداری از سیستم‌های هوش مصنوعی در خدمت بهبود زندگی و خیر اجتماعی در جوامع انسانی قرار بگیرند یا برخلاف آن در خدمت زیان و شر اجتماعی در جوامع انسانی قرار بگیرند، به نوعی مسئله کلاسیک «استفاده دوگانه» است. این مسئله صرفاً درباره هوش مصنوعی صادق نیست، بلکه درباره بسیاری از مصنوعات تکنولوژیکی ساده و پیچیده قابل درک است. از «چاقو» هم می‌توان برای جراحی‌های پزشکی استفاده کرد و هم می‌توان برای قتل انسان‌ها از آن سوءاستفاده کرد.

پژوهش دانش‌محور، پیشران حل مسائل واقعی کشور است

کردستانپژوهشگر جوان، در حاشیه دریافت گواهینامه «پژوهشگر عالی دانش‌محور» و نشان ویژه مهندسان خلاق، بر ضرورت جهت‌دهی پژوهش‌ها به‌سوی حل مسائل واقعی کشور تأکید کرد.

لجاجت که باشد، هیچ چیز در انسان کارساز نیست

اخبار دیناسلام یعنی تسلیم در برابر حقیقت. وقتی لجاجت و غرض‌ورزی بر انسان حاکم شود، حقیقت را نمی‌بیند و صد حجاب میان دل و دیده می‌افتد. مغرض بودن و عتوّ، روح انسانیت را می‌پوشاند و هیچ سخن حقی در او اثر نمی‌گذارد.

تأملی فلسفی بر مسئولیت اخلاقی انسان کتاب شد

اخبار دینکتاب «آیا نسل بشر باید منقرض شود؟» نوشتۀ تاد می، فیلسوف معاصر آمریکایی، با ترجمۀ فریده گوینده منتشر شد؛ اثری فلسفی که با طرح پرسشی نگران‌کننده درباره مسئولیت اخلاقی انسان در قبال رنج، طبیعت و آیندۀ جهان، مخاطب را به بازاندیشی در معنای زیستن در عصر بحران‌های اقلیمی و انسانی فرامی‌خواند.

اخلاق اجتماعی از منظر اهل‌بیت(ع)

احترام متقابل؛ کلید آرامش در خانواده و جامعه

اخبار دیناحترام به دیگران، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین اصول اخلاقی در آموزه‌های اسلامی، نقشی تعیین‌کننده در تحکیم روابط خانوادگی و اجتماعی دارد؛ اصلی که در کلام اهل‌بیت(ع) بارها بر آن تأکید شده و بی‌توجهی به آن می‌تواند زمینه‌ساز بروز تنش‌ها و گسست‌های انسانی در جامعه امروز باشد.

در نشستی به مناسبت هفته پژوهش به بحث گذاشته شد

پژوهش، موتور نوآوری و رشد اقتصادی است / هزینه یک پژوهش خوب، به‌ مراتب کمتر از هزینه یک سیاست نادرست است / پژوهش زیرساخت تصمیم‌گیری عقلانی است

اخبار اندیشهذاکرصالحی در باره پژوهش مسئولانه در دانشگاه نسل ۵+ گفت:«این نوع پژوهش، پیش‌بینی‌نگر، انعکاسی، شمول‌گرا و پاسخگو است. پژوهش، پیش از وقوع بحران وارد عمل می‌شود، پیامدهای اجتماعی سیاست‌ها را شبیه‌سازی می‌کند و در برابر جامعه به ‌صورت بلادرنگ پاسخگو است. در صورت تعامل درست با فناوری هوش ‌مصنوعی، می‌توان پژوهش را عادلانه‌تر، مشارکتی‌تر و کم‌ریسک‌تر کرد و حتی امکان ارزیابی اخلاقی و اجتماعی پروژه‌ها را پیش از اجرا فراهم آورد.

سه دامی که أمیرالمؤمنین (ع) به آن هشدار دادند

اخبار دینامام علی(علیه السلام) هشدار داد: خودپسندی، اعتماد کورکورانه به نقاط قوت و علاقه به ستایش افراطی، سه آفت خطرناک برای رهبران و انسان‌هاست.

عمر سرمایه اصلی انسان است؛ مواظب باشیم صرف لذت‌های زودگذر دنیا نشود

اخبار دینحضرت آیت‌الله العظمی جوادی آملی در جلسه هفتگی درس اخلاق خود در مسجد اعظم قم تأکید کردند که عمر انسان سرمایه‌ای بی‌همتاست و استفاده نادرست از آن در پی دنبال کردن لذت‌های زودگذر دنیا، باعث زیان جبران‌ناپذیر می‌شود. ایشان با اشاره به کلمات نورانی امیرالمؤمنین(ع)، یادآور شدند که هیچ نعمتی بدون هزینه به دست نمی‌آید و بهترین بهره از زندگی، صرف رشد معنوی و کسب علم در زمان آمادگی قلبی است.

چگونه با ناسازگاران و دشمنان برخورد کنیم؟

اخبار دیندر زندگی روزمره با انواع انسان‌ها روبرو هستیم؛ از دوستان مهربان گرفته تا مخالفان و ناسازگاران. اما چگونه می‌توانیم بدون دعوا و خصومت، با همه کنار بیاییم و حتی در اصلاح جامعه مؤثر باشیم؟ آموزه‌های امام باقر (ع) پاسخ ساده‌ای دارد: مدارا، رفق و ملایمت، کلید تعامل درست با انسان‌ها و ابزار رسیدن به آرامش و اثرگذاری واقعی است.