به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، در طول قرن گذشته، تهویه مطبوع در بخش بزرگی از ایالات متحده از یک کالای لوکس به یک ضرورت تبدیل شده است. با گرمتر شدن تابستانها به دلیل تغییرات اقلیمی، این فناوریِ نجاتبخش از گرمازدگی افراد جلوگیری میکند. در عین حال، فناوری تهویه مطبوع خود محرک تغییرات اقلیمی است و وضعیتی را پدید آورده که یونیسف از آن با عنوان «معضل سرمایش» یاد میکند.
اما در وهله اول، چه کسی تهویه مطبوع (AC) را اختراع کرد؟ و چرا؟ داستان به اواسط سده نوزدهم بازمیگردد؛ با جان گوری، پزشکی در فلوریدا که معتقد بود دستگاههای خنککننده میتوانند فواید سلامتی داشته باشند. دههها بعد، ویلیس کریر جایگاه خود را به عنوان پدر تهویه مطبوع مدرن تثبیت کرد.
جان گوری که بود؟
در اوایل دهه ۱۸۴۰، جان گوری، پزشک اهل فلوریدا، دستگاهی برای خنکسازی هوا اختراع کرد که با دمیدن هوا از روی سطلهای یخ، اتاق بیماران مبتلا به تب زرد را خنک نگه میداشت. او درنهایت یک دستگاه یخساز برای این دستگاه ابداع کرد تا دیگر مجبور نباشد برای واردات یخ هزینه بپردازد. این دستگاه یخساز در سال ۱۸۵۱ به ثبت رسید.
اگرچه گوری هرگز موفق نشد مکانیسمهای خنکسازی هوا یا یخسازی خود را بازاریابی کند یا به فروش برساند، اما این دستگاههای اولیه، راه را برای تهویه مطبوع و تبرید مدرن هموار کردند. پیشرفت عمده بعدی در تهویه مطبوع در اوایل قرن بیستم رخ داد، زمانی که یک مهندس تصمیم گرفت به یک شرکت چاپ و نشر کمک کند تا از پخش شدن جوهر روی صفحات در فصل تابستان جلوگیری کند.
ویلیس کریر که بود؟
در سال ۱۹۰۲، مهندسی به نام ویلیس کریر شروع به کار روی دستگاهی کرد تا به شرکت چاپ و لیتوگرافی «سکت و ویلهلمز» کمک کند. این شرکت که در بروکلین نیویورک مستقر بود، دریافته بود صفحاتی که در روزهای شرجی تابستان چاپ میشدند، دارای ناهماهنگی بوده و جوهرشان پخش میشد. شرکت برای محافظت از محصولات خود در برابر رطوبت، به راهکاری نیاز داشت.
کریر برای حل این مشکل، ماشینی ابداع کرد که میتوانست با دمیدن هوا از روی کویلهای پر از آب سرد، اتاق را خنک و رطوبتزدایی کند. او در سال ۱۹۰۶ برای این ماشین حق ثبت اختراع دریافت کرد و بعدها «شرکت مهندسی کریر» (Carrier Engineering Corporation) را تأسیس نمود.
مدلهای جدیدتر تهویه مطبوع چگونه باعث گسترش استفاده از آن شدند؟
در اوایل دهه ۱۹۲۰، کریر نوعی تهویه مطبوع گریز از مرکز، معروف به «چیلر» (chiller) ابداع کرد که در سالنهای سینما محبوبیت یافت. دیری نپایید که سایر اماکن تفریحی، کسبوکارها و محیطهای کاری نیز اقدام به خرید دستگاههای تهویه مطبوع کردند. در سالهای ۱۹۲۸ و ۱۹۲۹، شرکت کریر نخستین سیستمهای تهویه مطبوع را به ترتیب در مجلس نمایندگان و مجلس سنای ایالات متحده نصب کرد.
واحدهای تهویه مطبوع پنجرهای که زاییده فکر مخترعانی به نامهای اچ. اچ. شولتز (H.H. Schultz) و جی. کیو. شرمن (J.Q. Sherman) بودند، در سال ۱۹۳۲ به بازار آمدند. سال بعد، کریر تهویه مطبوع جدیدی اختراع کرد که دارای یک واحد چگالنده (کندانسور) تسمهای، دمنده، کنترلهای مکانیکی و کویل تبخیرکننده (اواپراتور) بود؛ اصول اولیه این طراحی هنوز در دستگاههای تهویه مطبوع امروزی دیده میشود.
نخستین دستگاههای تهویه مطبوع برای بیشتر خانوارها بسیار بزرگ و گرانقیمت بودند. با این حال، طی چندین دهه بعد، مهندسان سیستمهای جدیدی ابداع کردند که برای خانهها و آپارتمانها مناسبتر بودند. امروزه، بیش از ۹۰ درصد خانوارهای ایالات متحده از تهویه مطبوع استفاده میکنند.
منبع: www.history.com
۲۵۹
نظر شما