بازاندیشی یوسف ثبوتی در باره محیط زیست، تغییر اقلیم و آینده انسان

زمین، آدمیان را مثل دایناسورها حذف می کند/ تکنولوژی این مصیبت را به بار آورده، خود تکنولوژی هم راه چاره است/ نگران انسان هستم

اخبار اندیشهیوسف ثبوتی گفت:‌من نگران زمین نیستم، زیرا زمین تواناتر از آن است که انسان بتواند آن را نابود کند؛نیروهایی که زمین را شکل داده‌اند بسیار قویتر از نیروهای انسان هستند. زمین اگر بی‌خردی در انسان‌ها ببیند سر فرصت آن را تصحیح خواهد کرد. زمین موجوداتی را که نمی‌توانند با اقلیم زمین کنار بیایند، حذف می‌کند. همان‌طورکه دایناسورها را حذف کرد.

نگاه نعمت‌الله فاضلی در باب فراگیری «روان‌شناسی زرد»

همه مردم به صف آگاهان و مبارزان نمی پیوندند / خواندن کتاب‌های سطحی بهتر از نخواندن آن است‌

اخبار اندیشه نعمت‌الله فاضلی با نگاهی انتقادی به پدیده روان‌شناسی زرد معتقد است که گرچه بسیاری از این کتاب‌ها ساده‌انگارانه و سطحی‌اند، اما عمل خواندن — حتی اگر از محتوای ضعیف تغذیه شود — می‌تواند به سلامت ذهن و تقویت مغز کمک کند. او می‌گوید: «در دنیای آزاد نمی‌توان افراد را از خواندن این کتاب‌ها منع کرد. خودِ عملِ خواندن مفید است، حتی اگر محتوای کتاب چندان علمی نباشد».

امکان یا امتناع فلسفه مضاف در سنت فلسفه اسلامی

اخبار اندیشهسعید کریم داداشی نوشت:‌ پیشنهاد این نوشته تأکید بر فعال‌سازی ظرفیت‌های فلسفه اسلامی به عنوان راهکار اصلی، رویکردی اساسی‌تر، امن‌تر و اصیل‌تر است در مقابل تقلید از رویکرد آنگلوساکسون.

نازی اکبری تاب‌آوری را در دیدگاه اروین یالوم بررسی کرد

حداقل یک ساعت مثل دو انسان با هم رفتار کنیم / کافیست خودمان باشیم / لازم نیست همیشه قوی، صحیح یا بی‌نقص باشید

اخبار اندیشهبه باور نازی اکبری: «یالوم در تمام آثارش، خود را به‌عنوان سوژه وارد کار می‌کند و از تردیدها، ترس‌ها، اشتباهات و محدودیت‌هاش سخن می‌گوید. او پشت نظریه‌ها قایم نمی‌شود. حتی در آخرین سال‌های زندگی‌اش هم وقتی صادقانه از افول حافظه‌اش حرف می‌زند، از این رویکرد دست برنمی‌دارد. این برای من فوق‌العاده ارزشمند و الهام‌بخش است»

مأموریت رئیس‌جمهور به وزارت علوم مصادف با اراده حاکمیت برای دعوت از نخبگان نیست

آزاد ارمکی‌: کشور با فقدان حضور اصحاب دانش در تصمیمات، به این وضعیت افتاد/ بدبینی استاد دانشگاه به دعوت از دانشگاهیان برای بررسی وقایع اخیر

اخبار اندیشهتقی آزاد ارمکی‌ گفت: مأموریت رئیس‌جمهور به وزارت علوم به‌زعم من مصادف با اراده حاکمیت برای دعوت از نخبگان نیست. رئیس دولت نماینده بخشی از دیوان‌سالاری کشور است و نه همه آن. به همین خاطر اگر این اقدام توسط حاکمیت شروع می‌شد، نگاه خوشبینانه‌تری به آن داشتم. چون بنا به تجربه همین الان اگر نخبگان به میدان بیایند و درباره ابعاد و علل بروز اعتراضات تحقیق کنند، بخش‌هایی از حاکمیت خواهند گفت که نتایج این تحقیقات را خودمان هم می‌دانستیم.

درباره پی‌یر بوردیو ساختارگرای برساخت گرا

ثمربخش ترین نقدها چه نوع نقدهایی هستند؟ / جامعه‌شناسی که تقسیم‌بندی‌های علوم انسانی را به چالش کشید

اخبار اندیشه به‌گفته ناصری‌راد: «بسیاری از سردبیران و اعضای تحریریه مجلات علمی و پژوهشی گاه با زیر پا گذاشتن اخلاق علم و پژوهش و بدون ارزیابی‌های درست و صرفاً بر اساس سفارش‌ها و فرمایش‌ها، مجموعه‌ای از مقالات مرتبط با مفاهیم و نظریه‌های بوردیو را منتشر کرده‌اند که به فهم عجولانه و تا حدی نادرست از مفاهیم و نظریه‌های بوردیو دامن زده‌اند.»

حسین واله و واکاوی مسأله‌های ایران و راه‌های حل معمای ۲۰۰ ساله «دیگری»

برجسته سازی اشتراکات و پرهیز از تهدید هویتی؛ راه خروج از جدال های ۱۵۰ ساله ایران / ریشه کشمکش ها؛ نهادها چگونه در معرض اضمحلال قرار می گیرند؟

اخبار اندیشهبه باور من، «ما» باید از منافع مشترک شروع کنیم. یک راه این است که هر یک از سطوح این «ما»ها، به طرف مقابل خود که البته فعلاً طرف مقابل او است، بگوید: دو راه داریم؛ یا آنقدر با هم مبارزه کنیم تا «دیگری» را از پا بیندازیم، راه دیگر اینکه بر منافع مشترک تکیه کنیم. اگر در کنار اختلافات، منافع مشترک هم داریم، آیا این منافع مشترک آنقدر ارزش ندارد که کوشش کنیم با تمرکز بر این منافع مشترک اختلافات را کم کنیم؟ این کار، خدمت به فرد دیگری نیست. به خودمان خدمت می‌کنیم. از اینجا می‌شود شروع کرد.

اصغر مهاجری، جامعه‌شناس، و بررسی و تحلیل سومین دور اعتراضات معیشتی در دهه اخیر

جامعه درک نشد در عوض خیابان پر شد / اکنون زمان تصمیم‌گیری‌های شجاعانه است / مسئولان بپذیرند مردم به طور دائم حق اعتراض دارند

اخبار اندیشهتمام عزیزانی که در دولت و حاکمیت و بخش‌های دانشگاهی و فرهنگی حضور دارند، باید وارد شوند و برای مدیریت وضع موجود اقدام کنند . توجه کنیم که مطالبات ۱۰ روزه (۷ تا ۱۷ دی) خواسته‌های بحقی بود ولی به ساده‌ترین پیام این مطالبات را به اشتباه با تابلوی تورم می‌خواستند صورت مساله را حل کنند در حالی که اصلا مساله تورم نبود، بلکه ما با بحران ریزش ارزش پول ملی مواجه شده‌ایم؛ بحرانی که زلفش به مسائل بین‌المللی و عرف منطقه و نظام بانکی جهانی گره خورده و بنابراین، بخش عقلایی باید تابلوی تورم را کنار بگذارد .

تصحیح آثار فلسفی بوعلی در نگاه سید محمود یوسف‌ثانی

انتشار ۵۰ جلد آثار فلسفی ابن سینا در آینده / بوعلی آمیزه‌ای از عقلانیت و روحانیت به یادگار گذاشته است

اخبار اندیشه یوسف‌ثانی گفت:‌ در فلسفه اسلامی، ابن‌سینا شاغول و شاخصه عقلانیت است و خیلی تلاش و سعی وافری دارد که مطلبی را که نمی‌توان از آن دفاع عقلانی کرد، مورد پذیرش قرار ندهد. این نکته‌ای است که مرحوم استاد ما مهدی حائری یزدی بسیار بر این نکته تاکید داشت و همیشه می‌گفت به نظر من در بین فلاسفه اسلامی بزرگترین فیلسوف ابن‌سیناست که به قاعده خردمندی و قاعده عقلانیت بسیار پایدار بود.

دیدگاه های آنونترا رانگان پژوهشگر ارشد مؤسسه مطالعات چین در چنای دهلی‌نو در باره نبرد روایت ها

مکانیسم نبرد در روایت آمریکا و اسراییل برای فلج سازی افکارعمومی ایران در جنگ ۱۲ روزه و حوادث دیماه / از اطلاعات تا نفوذ جنگ رسانه‌ای در عصر مدرن

اخبار اندیشهدر منازعات مدرن، نفوذ از طریق محیط‌های روایی پایدار اعمال می‌شود. یک خبر واحد می‌تواند همزمان اطلاع دهد، اقناع کند و مخاطب را شرطی سازد. در حالی که مفاهیمی چون اطلاعات، تبلیغات و عملیات روانی هنوز برای تحلیل نظری مفیدند، واقعیت آن است که جنگ رسانه‌ای امروز بر مدلی تلفیقی استوار است؛ مدلی که هدف آن نه‌تنها شکل‌دهی به واکنش‌های کوتاه‌مدت، بلکه تثبیت ادراکات بلندمدت از مشروعیت، تهدید و اخلاق است.

بازار داغ کتاب‌های فلسفی در خوانش البرز حیدرپور

میانگین فهم مردم از فهم حاکمان و روشنفکران بیشتر است / از مارکس‌زدگی تا مولوی‌زدگی

اخبار اندیشهطیف غالب روشنفکران ما، با مداحی درباره آرمان‌های خودساخته و دگرساخته، کسب و کاری راه انداخته‌اند و بسیاری از این سلبریتی‌هایی که آن‌ها ساخته‌اند، از نیچه گرفته تا فوکو و دریدا و آدورنو و هایدگر و مابقی، حکم امامزاده‌هایی را دارند که اگر دردی را شفا نکنند، نان و عنوانی را عطا می‌کنند.

سعید ناجی و بررسی بازار داغ کتاب‌های فلسفی

فلسفه ورزی استفاده از کلمات قلمبه سلمبه نیست / جایگاه مغفول فلسفه آماتور در ایران

اخبار اندیشهسعید ناجی با اشاره به تفکیک فلسفه به دو شاخه آکادمیک و آماتور، معتقد است فلسفه به معنای دوم، یعنی روی آوردن فردِ سوالمند به فلسفه برای پاسخ به پرسش‌های بنیادین خود، در ایران جایگاه درخوری ندارد. به گفته او، این شاخه اصیل و دانش‌محور که سقراط با محوریت گفتگو آن را ترویج می‌کرد، برخلاف رویکرد آکادمیکِ حافظه‌محور، عمدتاً به فراموشی سپرده شده است.

ریشه یابی ها و راهکارها برای عبور از مشکلات موجود

فراستخواه: نیازمند تجدید نظر در حکمرانی هستیم / حضور اپوزیسیون شریف ایرانی افشاگر اپوزیسیون ضد ملی / به یک وحدت و توافق تازه میان دولت - ملت نیازمندیم

اخبار اندیشهاجازه داده نمی‌شود سازمان‌های مردم‌نهاد و مدنی با یک قانون منصفانه و دموکراتیک و آزادمنشانه کار کنند. فرصت‌هایی برای گفتمان اجتماعی آن ها فراهم نشده است تا صدای بی‌صدایان باشند و زبان‌بخشی کنند. وقتی صدای مردمان شنیده نمی‌شود و نهادهای مدنی به عقب رانده می‌شود شرایط به سمت و سویی می‌رود که بحران‌ها از پی هم از راه می‌رسند، خسارت می‌آفرینند و دوباره به ناخودآگاه جمعی جامعه رانده می‌شوند تا روزی دوباره که به شکل بحران و اعتراض و تجمع اعتراضی ظهور و بروز یابند.

خوانش احمد کاظمی موسوی از فلسفه و کلام اسلامی

نقدی جدی بر آیت الله مطهری و علامه طباطبایی / به بی‌فلسفه‌گی رسیدیم و اسمش را گذاشتیم حکمت / از فلسفه تا حکمت

اخبار اندیشهکار برجسته‌ای که فارابی انجام می‌دهد این است که «سیاست مدنی» ارسطو را ترجمه کرد. در واقع، فارابی در سیاست موسس است و آنجاست که عنوان مدینه فاضله را به کار می‌برد. سیدجواد طباطبایی می‌گوید که بعد از فارابی دیگر فلسفه سیاسی وجود ندارد.

کتاب «سایه خدا» در گفت‌وگو با حسین نیکبخت

انسان در پیشگاه تاریخ حساب پس می‌دهد

اخبار اندیشهحسین نیکبخت گفت: تحقق عدالت طبق تعریفی که کانت از آن دارد ورای توانایی‌های انسانی نیست و انسان‌ها مجاز نیستند این وظیفه را یکسره به خدا واگذارند، بلکه باید با راهنمایی مشیت الهی با یکدیگر همکاری کنند تا عدالت، بدون نیاز به مداخلۀ معجزه‌آسای الهی، در همین جهان و در جریان تاریخ محقق شود.

جامعه شناسی ایرانی و مشکلات آن در نگاه محمدحسین علایی

سیاست گوش به حرف جامعه‌شناسان نمی دهد / برخی جامعه شناسان در حد کارمند دانشگاه تنزل پیدا کرده اند / جامعه‌شناسی باید نقاد بماند

اخبار اندیشهعلایی تأکید می‌کند جامعه‌شناسی آینده، بالقوه و آیده‌آل ایرانی، بایستی قادر باشد ایران را به مثابه یک پروبلماتیک صورت‌بندی کند و بکوشد برای مسائل عدیده و چندوجهی آن با اتکا به توان خویش چاره‌جویی کند. و این کارویژه نسل جدیدی از جامعه‌شناسان جوان ایرانی‌ست....در برخی موارد بله جامعه‌شناس تا سرحد کارمند دانشگاه تنزل پیدا کرده است و هیچ بروز و ظهوری در صحنه‌ی حیات اجتماعی، کنشگری اجتماعی ندارد و اساساً واجد هیچ ایده و طرحی در حوزه‌ی عمومی نیست ولی همه به یک میزان چنین نیستند.

تقابل «یاسای چنگیزی» و «شریعت علوی» در دربار هرات از نگاه غلامرضا امیرخانی

ایران گرایی چگونه تقویت و منجر به شکست مغول شد؟/ فقیهی که میراث چنگیز خان را به زباله‌دان تاریخ فرستاد!

اخبار اندیشهدر حالی که سایه سنگین قوانین مغول، دهه‌ها بر مقدرات ایران سنگینی می‌کرد، انتشار کتاب «نصایح شاهرخی» پرده از تلاشی جسورانه در قلب دربار تیموری برمی‌دارد؛ جایی که جلال‌الدین قائنی در قامت یک محتسب و فقیه، کوشید تا با نگارش اندرزنامه‌ای فارسی-عربی، شاهرخ تیموری را از میراث چنگیز خان جدا کرده و به آغوش شریعت بازگرداند. این اثر که بر اساس تنها نسخه خطی موجود در وین تصحیح شده، نه تنها نماد گذار از دوران «یاسا» به عصر «اسلامیت» است، بلکه کدهای محرمانه‌ای از نفوذ پنهان اسماعیلیان در قرن نهم هجری را پس از سال‌ها سکوت تاریخی فاش می‌کند.

حسین شیخ رضایی «افراط‌گرایی» را بازخوانی کرد

دلایل ضرورت مطالعه کتاب افراط گرایی: حاکمیت، اپوزیسیون و ظهور راست جهانی / ذهن افراط‌گرا در برابر شواهد جهان بیرون بسته است

اخبار اندیشهبه‌باور شیخ رضایی: «کسام توضیح می‌دهد افرادی وجود دارند که فارغ از اینکه به چه باور دارند یا چه روشی را اتخاذ می‌کنند، ذهنیت افراطی دارند، یعنی از هر چیزی دفاع کنند، به‌شکل افراطی دفاع می‌کنند. در واقع، افراط‌گرایی روان‌شناختی یا ذهنیت افراط‌گرایی مربوط به محتوای فکری آنها نیست، بلکه مربوط به نحوه‌ای است که آنها باورهایشان را حفظ می‌کنند. اصولاً ذهن‌شان در برابر شواهد از جهان بیرون بسته است».

بازخوانی میراثِ احیاگرِ تفکرِ انتقادی در حکمتِ شرق؛ به مناسبت سالروز درگذشت عبدالجواد فلاطوری

انقلابِ فلاطوری در قلبِ حکمت؛ چگونه اندیشۀ قرآنی، استخوان‌بندی فلسفۀ یونان را درهم شکست؟ / روایتِ فلاطوری از احیای تفکر انتقادی شرق

اخبار اندیشهمیلاد نوری گفت: این کتاب با دقت و ظرافت نشان می‌دهد که متفکران مسلمان نه فلسفه یونانی را به‌طور مطلق پذیرفتند و نه به‌طور کامل رد کردند، بلکه آن را در افق اندیشۀ قرآنی بازخوانی کردند. نکته‌ای که برای من جالب بوده است، تحلیل فلاطوری از مفاهیمی مانند فیض و علت فاعلی است؛ او نشان می‌دهد که فیض در فلسفه اسلامی دیگر جریان درون‌بود مبدأ در معلول نیست، بلکه به شکل جود و اراده الهی فهم می‌شود...از منظر فلاطوری... در قرآن، موجودات و جهانِ مشهود نه در ارتباط با زمان سامان‌بخش و فرآیند تدریجی، بلکه به صورت مکان‌گونه و مستقیم از فعل خداوند پدید می‌آیند؛ «کون» نشان‌دهنده موجودیت مکانی هر شیء است و «هلک» نقطه پایان آن. علم نیز محصول تعلیم و فعل الهی است و انسان یا فرشته به طور مستقل قادر به تولید آن نیستند.

تازه‌ترین مصاحبه با جوستین هاوگه در باره این سوال که چرا بعضی کشورها در سیاست‌ توسعه صنعتی موفق می‌شوند؟

پایانِ افسانه‌ی بازارِ آزاد؛ بازگشت پرقدرت دولت به عرصه توسعه و تولید / خط بطلان بر دست پنهان آدام اسمیت

اخبار اندیشهمصاحبه کیت یپ با جوستین هاوگه نشان می‌دهد که سیاست صنعتی مؤثر دیگر به معنای حمایت بی‌قید و شرط نیست؛ بلکه ترکیبی هوشمند از بسیج مالی، شرط ‌بندی هوشمند و مکانیسم‌های کنترلی است که باید با شرایط نهادی و ژئوپلیتیک هر کشور سازگار شود. تجربه‌های موفق (ببرهای آسیایی، چین) و تلاش‌های تازه (آمریکا) درس‌های متعددی برای کشورهایی دارند که می‌خواهند دوباره یا برای اولین‌بار مسیر صنعتی‌سازی با ارزش‌افزوده بالا را طی کنند. در نهایت، کلید کار، داشتن چشم‌اندازِ ملی، ابزارهای مالی مؤثر و سیستم‌های یادگیری از شکست است.

مناظره محمد قوچانی و میثم مهدیار در باره ایرانشهری و امر ملی

دوئل بر سر میراث طباطبایی؛ نبرد «ایران‌گرایان» و «امت‌گرایان» در قاب رسانه ملی / رمزگشایی قوچانی و مهدیار از چرخش بزرگ جامعه به سمت امر ملی

اخبار اندیشهقوچانی: ایرانشهری به‌هیچ‌وجه یک مفهوم ایدئولوژیک نیست. یعنی ما اگر راجع به ایرانشهر صحبت می‌کنیم، دکتر طباطبایی حتی از به کار بردن کلمه «پروژه» برای نظریه‌اش ابا داشت و می‌گفت این پروژه نیست، یک «کار تحقیقاتی» است میثم مهدیار: روایت [طباطبایی]بیشتر از یک موضع مدرن اندیشه ایرانشهری را طرح می‌کند ... این روایت از ایرانشهری از قضا خیلی ضد ایران است و بیشتر از یک موضع مدرن اتفاق می‌افتد و خودش می‌تواند بحران‌آفرین باشد. .

در جست‌وجویِ آینه‌ی بی‌غبار با تقی آزاد ارمکی؛ واکاویِ هشت دهه نوسانِ جامعه‌شناسی میانِ حاشیه و متن

تقی آزاد ارمکی و معمای مشروعیت علم در ایران/ جامعه‌شناسی؛ دانشِ مهارِ رادیکالیسم یا علمِ خاک‌خورده در سیاست / جامعه‌شناس از مسائل سخت سخن می‌گوید

اخبار اندیشه تقی آزاد ارمکی گفت: جامعه‌ای که دائم در وضعیت بی‌ثباتی، بحران و تعلیق زندگی می‌کند، جامعه‌شناسی خنثی تولید نمی‌کند. در چنین جامعه‌ای، جامعه‌شناسی ناچار است موضع بگیرد، داوری کند و درباره مسیر آینده هشدار بدهد، حتی اگر این موضع‌گیری به مذاق قدرت، افکار عمومی یا سیاست روز خوش نیاید.